Strona wykorzystuje COOKIES w celach statystycznych, bezpieczeństwa oraz prawidłowego działania serwisu.
Jeśli nie wyrażasz na to zgody, wyłącz obsługę cookies w ustawieniach Twojej przeglądarki.

Zgadzam się Więcej informacji

Prawnik radzi

» jesteś tutaj: » Dla klienta » Prawnik radzi
W przedmiotowej sprawie, na wniosek adwokata uczestnika postępowania - w związku ze zleceniem sporządzenia spisu inwentarza, Sąd rozpoznawał kwestie prawidłowego naliczania podatku VAT. Sposób rozliczenia tego podatku - " w stu" czy " od stu"  był przedmiotem sporu - do momentu wydania orzeczenia przez Sąd Najwyższy.  Sąd stanął  na stanowisku, że komornik sądowy, określając wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego, nie może podwyższyć opłaty egzekucyjnej, ustalonej na podstawie art. 49 ust. 1 i 2  ustawy z dnia 29.08.1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji, o stawkę podatku  od towarów i usług.
W niniejszym postępowaniu adwokat, na wniosek klienta - dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym, złożył skargę na komornika w związku z wydanym postanowieniem. Zarzuty skargi - zostały przez Sąd uwzględnione, Sąd przyjął, że organ egzekucyjny dopuścił się szeregu uchybień, na niekorzyść dłużnika. Skutkiem wywiedzionej skargi było uchylenie postanowienia w zaskarżonej części. Z uwagi na fakt, iż dłużnik był reprezentowany przez adwokata, Sąd zasądził zwrot kosztów procesowych od wierzyciela. 
Prawo do odstąpienia od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa – najważniejsze informacje.

Prawo do odstąpienia od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa – najważniejsze informacje

Obowiązująca od dnia 25 grudnia 2014 r. Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta - Dz.U. 2014.827 (ustawa) reguluje wzajemne relacje na linii przedsiębiorca – konsument (B2C). Wdraża do polskiego prawa Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE z dnia 25 października 2011 r. w sprawie praw konsumentów . [1] Ma na celu ochronę konsumenta. Przepisów tej  ustawy nie stosuje się  do umów, które konsumenci zawierają  pomiędzy sobą.

Konsument, czyli kto?

Definicje konsumenta zawiera  art. 22[1] Kodeksu cywilnego (K.c.).  Zgodnie z dyspozycją w nim zawartą za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.

Przykład:

1.    Pan Jan kupuje w firmie X laptop dla swojego wnuka.
2.    Pan Adam mający swoją firmę, kupuje w firmie X  towar na potrzeby własne.

Obaj panowie z powyższego przykładu mogą dokonać zakupu towarów w sklepie stacjonarnym przedsiębiorcy, w jego sklepie internetowym albo poza lokalem przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorca, czyli kto?


Definicję przedsiębiorcy zawiera art. 4 ust. 1 Ustawy z dnia 2 sierpnia 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 1829) . Przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej (art. 4 ust. 2 ustawy).

Uprawnienie konsumenta  do odstąpienia od umowy

Konsument nie ma prawa odstąpienia od umowy, jeżeli towar zakupił w sklepie  prowadzonym przez przedsiębiorcę, ponieważ ma wtedy na miejscu możliwość jego sprawdzenia np.  przymierzenie zakupionych butów, sprawdzenie działania telewizora. Zwrot towaru bez podania przyczyny będzie tylko dobrą wolą sprzedawcy, a nie nakazem prawnym.

W przypadku, gdy  konsument dokonał zakupu towaru drogą elektroniczną lub poza lokalem przedsiębiorstwa np. na pokazie, wtedy ma prawo do odstąpienia od zawartej umowy bez uzasadnienia swojej decyzji.

Jeżeli konsument zamówił towar przez Internet, a odebrał go w sklepie przedsiębiorcy, wtedy ma także możliwość jego zwrotu .
W uzasadnieniu wyroku z dnia 12 czerwca 2014 r. w sprawie o sygn. XVII AmA 26/13 Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyraził następujący pogląd:
„Stronami umowy muszą być przedsiębiorca i konsument, umowa zawierana musi być bez ich jednoczesnej obecności, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość, (...) . Niewątpliwie nawet jeśli konsument zdecyduje się na odbiór osobisty, faktycznym momentem zawarcia umowy kupna-sprzedaży jest moment potwierdzenia przez obsługę sklepu przyjęcia zamówienia do realizacji, dlatego transakcja taka jest wiążącą umową zawartą na odległość (...)”.[2]
Ważne!
W sytuacji, gdy zakup został dokonany przez przedsiębiorcę na potrzeby jego firmy (B2B) prawo do odstąpienia od umowy nie będzie przysługiwać. Tak samo będzie w przypadku sprzedaży dokonanej między osobami prywatnymi.

Klauzula niedozwolona

1.    Numer wpisu: 131, data wpisu: 11 października 2004 r., data wyroku: 21 lipca 2004 r., sygn. akt XVII Amc 45/03: „Kupującemu nie przysługuje prawo odstąpienia od zamówienia.”
2.    Numer wpisu: 6708, data wpisu: 5 grudnia 2016 r., data wyroku: 16 grudnia 2015 r., sygn. akt XVII AmC 34571/13: "Zgodnie z Ustawą (…) klient ma prawo do rezygnacji z zakupu, bez podania przyczyn, w terminie 10 dni kalendarzowych od dnia dostarczenia produktu. Nie dotyczy towarów odbieranych w siedzibie firmy STIMO."

Termin na odstąpienie od umowy

Na odstąpienie od umowy zezwala na to art. 27 niniejszej ustawy.  Ustawodawca podaje w nim, że konsument, który zawarł umowę na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa, może w terminie 14 dni odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów.
Z art. 28 ustawy  powyższy termin ten należy liczyć:
1) dla umowy, w wykonaniu której przedsiębiorca wydaje rzecz, będąc zobowiązany do przeniesienia jej własności - od objęcia rzeczy w posiadanie przez konsumenta lub wskazaną przez niego osobę trzecią inną niż przewoźnik, a w przypadku umowy, która:
a) obejmuje wiele rzeczy, które są dostarczane osobno, partiami lub w częściach - od objęcia w posiadanie ostatniej rzeczy, partii lub części,
b) polega na regularnym dostarczaniu rzeczy przez czas oznaczony - od objęcia w posiadanie pierwszej z rzeczy;
2) dla pozostałych umów - od dnia zawarcia umowy.
Wysłanie oświadczenia o odstąpieniu od umowy za pośrednictwem poczty lub drogą elektroniczną nie powoduje jeszcze skutku prawnego.  
Skutek prawny odstąpienia nastąpi wtedy, gdy przedsiębiorca zapozna się z  treścią oświadczenia woli konsumenta tzn. przeczyta je w wersji papierowej lub elektronicznej (art. 61 K.c.).  Przedsiębiorca ma obowiązek niezwłocznie przesłać konsumentowi na trwałym nośniku potwierdzenie otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy (art. 30 ust. 4 ustawy). Trwałym nośnikiem jest papier, poczta elektroniczna (e-mail), sms.
... liczony w dniach kalendarzowych

Termin 14 dni należy liczyć zawsze w dniach kalendarzowych, a nigdy nie w dniach roboczych. Zgodnie bowiem z art. 115 K.c. jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Z art. 30 ust. 2 ustawy do zachowania terminu wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem. Razem z oświadczeniem o odstąpieniu od umowy konsument może odesłać towar, ale nie ma takiego obowiązku prawnego.

Przykład
1.    Jeżeli koniec 14 - dniowego terminu przypadnie  na 1 listopada 2017 r., wtedy upłynie  on 2 listopada.
2.    W przypadku, gdy koniec 14- dniowego terminu przypadnie 1 marca 2017 r.  wtedy będzie to ostatni dzień na wysłanie oświadczenia o odstąpieniu od umowy.
Termin 14 dni określony w art. 27 ustawy  jest terminem zawitym prawa materialnego.  Oznacza to, że po jego upływie nie może zostać  przywrócony sądownie.  
Co ważne, jeżeli przedsiębiorca w regulaminie swojego sklepu internetowego nie spełni obowiązku informacyjnego o prawie odstąpienia od umowy wtedy ulega  przedłużeniu do 12 miesięcy i 14 dni (art. 29 ust. 1 ustawy).  
Literatura prawnicza podkreśla: „ Okres 12 miesięcy jest liczony od dnia upływu terminu, o którym mowa w art. 27. Oznacza to, że termin przewidziany w art. 29 ust. 1 nie będzie rozpoczynał swojego biegu w momencie określonym w art. 28, lecz dopiero po upływie 14- dniowego terminu do odstąpienia od umowy”(W. Chomiczewski [w:] Ustawa o prawach konsumenta Komentarz, Namysłowska  M., Lubasz D. (red.), Warszawa 2015, s. 260).

Klauzula niedozwolona
1. Numer wpisu: 6892, data wpisu: 16 lutego 2017 r., data wyroku:  24 listopada 2016 r. , sygn. akt XVII AmC 1364/16 : "klient może zrezygnować z towaru kupionego w sklepie bez podania przyczyny w ciągu 10 dni od daty odebrania przesyłki. Jest to możliwe tylko wówczas, gdy towar nie był używany i nie został w żaden sposób zniszczony. Zwracany towar należy odsyłać razem z paragonem lub z otrzymaną wraz z nim fakturą z wypełnionym formularzem zwrotu.."

Oświadczenie o odstąpieniu

Odstąpienie od umowy jest czynnością prawną jednostronną. Oznacza to, że nie jest na nie wymagana zgoda przedsiębiorcy. Oświadczenie o odstąpieniu od umowy konsument może  złożyć na formularzu dostępnym na stronie internetowej e- sklepu przedsiębiorcy albo napisać samodzielnie. Wzór formularza odstąpienia  zawarty jest także w załączniku nr 2 do ustawy o i można również z niego skorzystać.

Oświadczenie woli o odstąpieniu od umowy powinno zawierać:
1)    miejscowość i datę,
2)    oznaczenie konsumenta (imię, nazwisko, adres, telefon kontaktowy),
3)    oznaczenie przedsiębiorcy (imię, nazwisko/nazwa, adres przedsiębiorcy, telefon kontaktowy),
4)    tytuł : ”Odstąpienie od umowy ”,
5)    treść oświadczenia,
6)    podpis konsumenta.
W treści oświadczenia o odstąpieniu należy podać:
1)    nazwę i nr zawartej przez strony umowy,
2)    datę i miejsce jej zawarcia,

Termin zwrotu towaru


W art. 34 ust. 1 ustawy podany został termin  14 dni  na zwrot towaru w związku z odstąpieniem od umowy. Przy zwrocie towaru istotna jest data wysłania przesyłki ze zwracanym towarem, a nie dzień w którym przedsiębiorca ją otrzyma. Zwracany towar nie musi posiadać oryginalnego opakowania, ponieważ nie jest ono przedmiotem umowy. Może mieć opakowanie zastępcze odpowiednio zabezpieczone przed uszkodzeniem. Konsument może wcześniej sprawdzać towar zgodnie z jego przeznaczeniem np. sprawdzenie działania laptopa.
W świetle art. 34 ust. 4 ustawy przy zwrocie towaru konsument ponosi odpowiedzialność za zmniejszenie wartości rzeczy  w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia charakteru, cech ich funkcjonowania. Oznacza to, ze konsument ma prawo sprawdzić towar zakupiony w sklepie internetowym w granicach „zwykłego zarządu”.
Prezes UOKiK Delegatura w Bydgoszczy w Decyzji nr RBG - 32/2012 z dnia dniu 11 grudnia 2012 r.  w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przez księgarnie xxx podaje:  „W zakresie zwykłego zarządu mieści się wiec rozpakowanie zamówionego towaru celem zapoznania się z zawartością zamówienia, jak również przymierzenie lub w inny sposób przetestowanie jego funkcjonalności. Nie powoduje to bowiem zmiany stanu takiej rzeczy, a towar po ponownym zapakowaniu nadaje się do dalszej sprzedaży”.

Przykłady

1. Konsument może sprawdzić działanie  roweru, ale nie powinien na nim jeździć do pracy.

2. Konsument sprawdza działanie kosiarki, ale nie kosi nią trawy, ponieważ może  ona ulec uszkodzeniu.

Do zwracanego towaru należy dołączyć dowód jego zakupu. Nie musi nim być wyłącznie paragon. Dowodem zakupu towaru będzie także potwierdzenie dokonania przelewu z karty kredytowej, lub z konta osobistego konsumenta na rachunek bankowy sprzedawcy.  

Klauzula niedozwolona

1. Numer wpisu: 6831, data wpisu: 31 stycznia 2017 r., data wyroku: 28 października  2016 r., sygn. akt XVII AmC 1040/16 : "Zwracany w takim trybie towar będzie przyjęty przez Sklep wyłącznie wówczas, gdy zostanie odesłany: całkowicie sprawny, kompletny, w oryginalnym opakowaniu, nie będzie nosił jakichkolwiek śladów użycia, dostarczony wraz z kompletem dokumentów (faktura VAT lub paragon, karta gwarancyjna), wszelkich materiałów informacyjnych i reklamowych (metki, naklejki, zawieszki) oraz ewentualnych gratisów dołączonych do towaru. Jeśli zwracany towar był w momencie zakupu w częściach do samodzielnego montażu (np. rowerek), nie może być wcześniej zmontowany przez kupującego, a potem rozmontowany w celu zwrotu."

Wyłączenie prawa odstąpienia od umowy

Artykuł 38 ustawy  podany katalog trzynastu umów zawartych poza lokalem przedsiębiorstwa lub na odległość, od  których konsument nie może odstąpić.

Jest to umowa:

1) o świadczenie usług, jeżeli przedsiębiorca wykonał w pełni usługę za wyraźną zgodą konsumenta, który został poinformowany przed rozpoczęciem świadczenia, że po spełnieniu świadczenia przez przedsiębiorcę utraci prawo odstąpienia od umowy;

2) w której cena lub wynagrodzenie zależy od wahań na rynku finansowym, nad którymi przedsiębiorca nie sprawuje kontroli, i które mogą wystąpić przed upływem terminu do odstąpienia od umowy;

3) w której przedmiotem świadczenia jest rzecz nieprefabrykowana, wyprodukowana według specyfikacji konsumenta lub służąca zaspokojeniu jego zindywidualizowanych potrzeb;

 4) w której przedmiotem świadczenia jest rzecz ulegająca szybkiemu zepsuciu lub mająca krótki termin przydatności do użycia;

5) w której przedmiotem świadczenia jest rzecz dostarczana w zapieczętowanym opakowaniu, której po otwarciu opakowania nie można zwrócić ze względu na ochronę zdrowia lub ze względów higienicznych, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu;

6) w której przedmiotem świadczenia są rzeczy, które po dostarczeniu, ze względu na swój charakter, zostają nierozłącznie połączone z innymi rzeczami;

7) w której przedmiotem świadczenia są napoje alkoholowe, których cena została uzgodniona przy zawarciu umowy sprzedaży, a których dostarczenie może nastąpić dopiero po upływie 30 dni i których wartość zależy od wahań na rynku, nad którymi przedsiębiorca nie ma kontroli;

8) w której konsument wyraźnie żądał, aby przedsiębiorca do niego przyjechał w celu dokonania pilnej naprawy lub konserwacji; jeżeli przedsiębiorca świadczy dodatkowo inne usługi niż te, których wykonania konsument żądał, lub dostarcza rzeczy inne niż części zamienne niezbędne do wykonania naprawy lub konserwacji, prawo odstąpienia od umowy przysługuje konsumentowi w odniesieniu do dodatkowych usług lub rzeczy;

 9) w której przedmiotem świadczenia są nagrania dźwiękowe lub wizualne albo programy komputerowe dostarczane w zapieczętowanym opakowaniu, jeżeli opakowanie zostało otwarte po dostarczeniu;

10) o dostarczanie dzienników, periodyków lub czasopism, z wyjątkiem umowy o prenumeratę;

11) zawarta w drodze aukcji publicznej;

 12) o świadczenie usług w zakresie zakwaterowania, innych niż do celów mieszkalnych, przewozu rzeczy, najmu samochodów, gastronomii, usług związanych z wypoczynkiem, wydarzeniami rozrywkowymi, sportowymi lub kulturalnymi, jeżeli w umowie oznaczono dzień lub okres świadczenia usługi;

 13) o dostarczanie treści cyfrowych, które nie są zapisane na nośniku materialnym, jeżeli spełnianie świadczenia rozpoczęło się za wyraźną zgodą konsumenta przed upływem terminu do odstąpienia od umowy i po poinformowaniu go przez przedsiębiorcę o utracie prawa odstąpienia od umowy.

Objaśnienia:

 [1] DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2011/83/UE z dnia 25 października 2011 r. w sprawie praw konsumentów, zmieniająca dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywę 1999/44/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz uchylająca dyrektywę Rady 85/577/EWG i dyrektywę 97/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady - Dz.U.Unii Europejskiej  z 22.11 2011 r., L 304/64
 [2] http://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000005127_XVII_AmA_000026_2013_Uz_2014-06-12_002 (dostęp4marca 2017 r.)
Podstawa prawna:

- art. 27 - 28, art. art. 22[1] , art. 30 ust. 2, art. 34 ust. 1 i 4, art. 38 Ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz.U. z 2014 r., poz.827) ,
- art. 61, art. 115 Kodeksu cywilnego,
- art. 4 ust. 1 Ustawy z dnia 2 sierpnia 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 1829)

Stan prawny na 4 marca 2017 roku

autor : Wanda Książek

data publikacji: 2014-07-24 09:16:54