Strona wykorzystuje COOKIES w celach statystycznych, bezpieczeństwa oraz prawidłowego działania serwisu.
Jeśli nie wyrażasz na to zgody, wyłącz obsługę cookies w ustawieniach Twojej przeglądarki.

Zgadzam się Więcej informacji

Aktualności

» jesteś tutaj: » Aktualności
Sprawa o dział spadku i zniesienie współwłasności.

Sygn. akt ..............

POSTANOWIENIE
Dnia ...............  2014 r.
Sąd Okręgowy w Białymstoku ...........   
w składzie:
Przewodniczący:    SSO  ...........   (spr.)
Sędziowie:    SSO  ............
SSO  ...............
Protokolant:    st. sekr. sąd. ...........   
po rozpoznaniu w dniu ...........   r. w Białymstoku
na rozprawie
sprawy z wniosku ...........   
o podział majątku wspólnego i dział spadku
na skutek apelacji uczestniczki postępowania ...........   
od postanowienia Sądu Rejonowego w Białymstoku
z dnia ...........   r. sygn. akt II Ns ...........   

I.    zmienić zaskarżone postanowienie:
1)     w punkcie XII podpunkt 1., w ten sposób, że zasądzoną w nim od wnioskodawczyni ...........   na rzecz uczestniczki postępowania ...........   tytułem spłaty kwotę podwyższyć do ...........   ...........    złotych, odraczając płatność wskazanej kwoty na okres jednego roku od daty wydania niniejszego postanowienia wraz z odsetkami ustawowymi w wysokości 13% w stosunku rocznym, w przypadku uchybienia  terminowej płatności od daty wymagalności spłaty do dnia zapłaty,
2)    w punkcie XII podpunkt 2., w ten sposób, że zasądzone w nim spłaty od uczestników postępowania ...........   na rzecz ...........    kwoty podwyższyć ...........   złotych, odraczając płatność wskazanych kwot na okres trzech miesięcy od daty wydania niniejszego postanowienia wraz z odsetkami ustawowymi w wysokości 13% w stosunku rocznym, w przypadku uchybienia  terminowej płatności od daty wymagalności spłaty do dnia zapłaty;
3)    w punkcie XI w ten sposób, że ustalć iż S...........    poczyniła nakłady na nieruchomości opisane w punkcie I o łącznej wartości ...........   złotych;
II.    w pozostałym zakresie apelację oddalić;
III.    stwierdzić, że zainteresowani ponoszą we własnym zakresie koszty postępowania odwoławczego związane ze swoim udziałem w sprawie.



                                                         UZASADNIENIE

Postanowieniemz...........   roku Sąd Rejonowy w Białymstoku ustalił, że w skład majątku wspólnego ...........   wchodziło prawo własności następujących nieruchomości:
1.    działki o numerze ewidencyjnym ...........   i powierzchni 0,64 ha, położonej w obrębie 14 Kruszewo, jednostka ewidencyjna ...........   gm. Choroszcz, powiat białostocki, województwo podlaskie, dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w Białymstoku IX Wydziale Ksiąg Wieczystych nie jest prowadzona księga wieczysta – o wartości ...........   
2.    działki o numerze ewidencyjnym ...........   , położonej w obrębie ...........   , jednostka ewidencyjna ...........   gm. Choroszcz, powiat białostocki, województwo podlaskie, dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w Białymstoku nie jest prowadzona księga wieczysta – o wartości ...........   zł,
3.    działki o numerze ewidencyjnym ...........   , położonej w obrębie ...........   , jednostka ewidencyjna ...........   . Choroszcz, powiat białostocki, województwo podlaskie, dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w Białymstoku nie jest prowadzona księga wieczysta – o wartości ...........    (punkt I postanowienia);
ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi udział ½ w majątku szczegółowo opisanym w punkcie I postanowienia (punkt II postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi udział ½ w majątku szczegółowo opisanym w punkcie I oraz udział ½ w majątku szczegółowo opisanym w punkcie II postanowienia (punkt III postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi między innymi udział 88/968 w majątku szczegółowo opisanym w punkcie II i III postanowienia (punkt IV postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi między innymi udział 33/968 w majątku szczegółowo opisanym w punkcie I postanowienia (punkt V postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi między innymi udział w wysokości 88/968 w majątku szczegółowo opisanym w punkcie II i III postanowienia (punkt VI postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi między innymi udział w wysokości 88/968 w majątku szczegółowo opisanym w punkcie II i III postanowienia (punkt VII postanowienia); ustalił, że w skład spadku po ...........   wchodzi między innymi udział w wysokości 88/968 w majątku szczegółowo opisanym w punkcie II i III postanowienia (punkt VIII postanowienia); ustalił, że prawo własności nieruchomości szczegółowo opisanych w punkcie I przysługuje następującym osobom: ...........   – wszystkim z wymienionych osób po 176/...........   36 części oraz ...........   w 33/...........   36 części i ...........   w 143/...........   36 części (punkt IX postanowienia); dokonał podziału majątku wspólnego, szczegółowo opisanego w punkcie I postanowienia, a także działów spadku, szczegółowo opisanych w punktach II – VIII postanowienia w ten sposób, że przyznał:
1.    na rzecz wnioskodawczyni ...........   prawo własności nieruchomości szczegółowo opisanej w punkcie I podpunkt 1 postanowienia;
2.    na rzecz uczestników postępowania: ...........   prawo własności nieruchomości szczegółowo opisanych w punkcie I podpunkty 2 i 3 postanowienia – po 1/9 części na rzecz każdej z wymienionych osób (punkt X postanowienia);
ustalił, że wnioskodawczyni ...........   poczyniła nakłady na nieruchomości wskazane w punkcie I postanowienia o łącznej wartości ...........   (punkt XI postanowienia) oraz zasądził tytułem spłaty:
1.    od wnioskodawczyni ...........   na rzecz uczestniczki postępowania ...........   , odraczając płatność wskazanej kwoty na okres do upływu jednego roku od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia;
2.    od uczestników postępowania: ...........   na rzecz uczestniczki postępowania ...........    kwoty po ...........   zł od każdej z wymienionych osób, odraczając płatność wskazanych kwot do upływu trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia (punkt XII postanowienia);   
ustalił opłatę sądową od wniosku na kwotę 1 500 zł i uznał ją za uiszczoną do kwoty 1 000 zł (punkt XIII postanowienia); ustalił wydatki w sprawie na kwotę 3 971,63 zł i uznał je za uiszczone do kwoty 2 000 zł (punkt XIV postanowienia); nakazał pobrać na rzecz Skarbu Państwa od uczestników postępowania: ...........    tytułem brakującej części opłaty sądowej od wniosku i nieuiszczonych wydatków w sprawie kwoty po 247,16 zł od każdej z wymienionych osób (punkt XV postanowienia); zasądził od każdego z uczestników postępowania w osobach: ...........    na rzecz wnioskodawczyni ...........    tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów sądowych kwoty po 250,26 zł od każdego z nich (punkt XVI postanowienia); stwierdził, że zainteresowani ponoszą pozostałe koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (punkt XVII postanowienia).

Z poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń wynikało, że w skład majątku wspólnego ...........    wchodziło prawo własności do nieruchomości położonych w obrębie ...........   , jednostka ewidencyjna 200201_5 gmina Choroszcz, powiat białostocki, województwo podlaskie, dla których w Sądzie Rejonowym w Białymstoku nie była prowadzona księga wieczysta (działki o numerach ewidencyjnych: ...........    i powierzchni 0,64 ha; ...........    i powierzchni 0,53 ha; ...........    i powierzchni 0,...........    ha. Bezspornie, udziały we współwłasności powyższej nieruchomości wchodziły w skład spadku po Aleksandrze ...........   u oraz Reginie ...........   , a także w skład spadków po ich zmarłych spadkobiercach oraz spadków po spadkobiercach spadkobierców wskazanych małżonków, w wielkościach ułamkowych wynikających z przedstawionych prawomocnych postanowień w przedmiocie stwierdzeń nabycia spadku (punkty II-VIII sentencji postanowienia). Sąd I instancji stwierdził, że Aleksander ...........    zmarł w dniu 1 września ...........   81 roku w Białymstoku, a prawomocnym postanowieniem z dnia 14 kwietnia ...........   97 roku, sygn. akt II Ns ...........   8/97 Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po nim nabyli na mocy ustawy: żona Regina ...........    w udziale ...........   /44 części, córka Wanda ...........    w udziale 3/44 części, córka Alfreda ...........    w udziale 3/44 części, syn ...........    ...........    w udziale 3/44 części, syn Kazimierz ...........    w udziale 3/44 części, syn Jan Antoni ...........    w udziale 3/44 części, córka Daniela Teresa ...........    w udziale 3/44 części, córka ...........   a ...........    w udziale 3/44 części, córka Zofia Grochowska w udziale 3/44 części, syn Władysław ...........    w udziale 3/44 części, syn Tadeusz ...........    w udziale 3/44 części, córka Sabina ...........    w udziale 3/44 części. Następnie w punkcie II prawomocnego postanowienia z dnia 28 listopada 20...........    roku, sygn. akt II Ns ...........   , Sąd ten uzupełnił punkt I wskazanego wyżej postanowienia stwierdzając, że gospodarstwo rolne, wchodzące w skład spadku po Aleksandrze ...........   u, nabyli jego wszyscy spadkobiercy ustawowi, w takich udziałach jak nabyli spadek. Tadeusz ...........    zmarł w dniu 30 listopada ...........   87 roku, a prawomocnym postanowieniem z dnia 21 października ...........   97 roku, sygn. akt II Ns 2443/97, Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po nim na mocy ustawy nabyli żona Maria ...........    i córka Agnieszka ...........   , w udziałach po ½ części. Regina ...........    zmarła natomiast w dniu ...........    września ...........   94 roku. Prawomocnym postanowieniem z dnia 14 kwietnia ...........   97 roku, sygn. akt II Ns ...........   8/97 Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po niej na mocy ustawy nabyli: córka Wanda ...........   , córka Alfreda ...........   , syn ...........    ...........   , syn Kazimierz ...........   , syn Jan Antoni ...........   , córka Daniela Teresa ...........   , córka ...........   a ...........   , córka Zofia Grochowska, syn Władysław ...........   , córka Sabina ...........   , wnuczka Agnieszka ...........   , w udziałach po 1/...........    części, przy czym w punkcie III prawomocnego postanowienia z dnia 28 listopada 20...........    roku, sygn. akt II Ns ...........   , Sąd ten uzupełnił punkt I w/w postanowienia, stwierdzając, że gospodarstwo rolne, wchodzące w skład spadku po Reginie ...........   , nabyli jej wszyscy spadkobiercy ustawowi, w takich udziałach jak nabyli spadek. Z dalszych ustaleń wynikało, że w dniu 4 maja ...........   95 roku zmarła Sabina ...........   . Sąd Rejonowy w Białymstoku prawomocnym postanowieniem z dnia 13 października ...........   97 roku, sygn. akt II Ns ...........   , stwierdził, że spadek po niej nabyli na mocy ustawy mąż Antoni ...........    w udziale ½ części oraz syn Marek ...........    w udziale ½ części. Antoni ...........    zmarł w dniu 28 maja 2001 roku i prawomocnym postanowieniem z dnia 26 listopada 2002 roku, sygn. akt II Ns ...........    Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po nim na mocy ustawy nabył syn Marek ...........    w całości, w tym gospodarstwo rolne. W dniu 24 stycznia 2006 roku zmarła Alfreda ...........    i postanowieniem z dnia 9 marca 2007 roku, sygn. akt II Ns ...........    Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po niej na mocy ustawy nabyła w całości córka ...........   , w tym wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne. ...........    ...........    zmarł natomiast w dniu 25 maja 2007 roku. Sąd Rejonowy w Białymstoku prawomocnym postanowieniem z dnia ...........    maja 2009 roku, sygn. akt II Ns ...........    stwierdził, że spadek po nim nabył w całości na podstawie testamentu notarialnego z dnia 14 listopada 2003 roku wnuk Kamil ...........   . Sąd I instancji przyjął następnie, że Kazimierz ...........    zmarł w dniu 20 lutego 2009 roku. Prawomocnym postanowieniem z dnia 3 czerwca 2009 roku, sygn. akt II Ns ...........    Sąd Rejonowy w Białymstoku, stwierdził, że spadek po nim nabyli żona Eugenia ...........    w udziale ½ części oraz syn Piotr ...........    w udziale ½ części. Eugenia ...........    zmarła zaś w dniu 25 grudnia 2012 roku, a prawomocnym postanowieniem z dnia 8 lutego 2013 roku Sąd Rejonowy w Białymstoku stwierdził, że spadek po niej nabył syn Piotr ...........    w całości. Uwzględniając zatem stan aktualny (przy uwzględnieniu prawomocnych orzeczeń o stwierdzeniu nabycia spadków), wysokość udziałów w prawie własności przedmiotowych nieruchomości kształtowała się, zdaniem Sądu Rejonowego, w następujący sposób: Wandzie ...........   , ...........   ie Elżbiecie ...........   , Kamilowi ...........   owi, Piotrowi ...........   owi, Janowi Antoniemu ...........   owi, Danieli Teresie ...........   , ...........   ie ...........   iej, Zofii ...........   , Władysławowi ...........   owi, Markowi ...........   owi przysługiwały udziały po 176/...........   36 części, Marii ...........    udział 33/...........   36 części, a Agnieszce ...........    udział 143/...........   36 części.
Rozważając następnie kwestię, komu miałaby przypaść nieruchomość stanowiąca przedmiot sprawy Sąd I instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 688 k.p.c. do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zniesienia współwłasności, a w szczególności art. 618 § 2 i 3 k.p.c. Stwierdził, że nie było sporu, iż nieruchomość numer ...........    powinna zostać przyznana wnioskodawczyni, a pozostałe nieruchomości na współwłasność pozostałych uczestników postępowania, za wyjątkiem ...........    – w częściach równych. Sąd wskazał też, że Maria ...........    „zrzekła się” swojego udziału na rzecz córki Agnieszki ...........    i stanowczo podkreślił, że ...........    nie chciała otrzymać żadnego ze składników dzielonego majątku. W tych warunkach, Sąd Rejonowy dokonał podziału majątku Aleksandra ...........   a i Reginy ...........   , a także stosownych działów spadku (punkt II-VIII, X sentencji postanowienia) w ten sposób, że przyznał działkę numer ...........    na rzecz wnioskodawczyni, a działki o numerach ...........    i ...........    na współwłasność w udziałach po 1/9 części na rzecz uczestników Wandy ...........   , Kamila ...........   a, Piotra ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a. Oceniając ten sposób wyjścia ze współwłasności Sąd nie znalazł jakichkolwiek przeciwwskazań merytorycznych dla takiego rozwiązania, uznając je za zgodne z obowiązującymi przepisami prawa i czyniące zadość zgodnemu stanowisku zainteresowanych.
Mając dalej na względzie, że zainteresowani nie byli w stanie podać zgodnej wartości nieruchomości, jak również istniał spór, co do wartości nakładów poczynionych przez wnioskodawczynię, Sąd I instancji dopuścił w tym zakresie dowód z opinii biegłego z zakresu szacowania wartości nieruchomości. Biegły sądowy z zakresu szacowania nieruchomości Józef ...........    ustalił aktualną wartość nieruchomości według stanu na wrzesień ...........   96 roku: działki numer ...........    na kwotę ...........    376 zł, w tym – gruntu na kwotę ...........    520 zł, budynku mieszkalnego na kwotę ...........    713 zł, budynku gospodarczego na kwotę ...........    143 zł; działki numer ...........    na kwotę ...........    ...........   5 zł; działki numer ...........    na kwotę ...........    756 zł. Sąd zauważył, że uczestnicy postępowania nie kwestionowali wywiedzionych przez biegłego wniosków, a pełnomocnik uczestniczki postępowania ...........    nie kwestionował również, że wnioskodawczyni poczyniła nakłady, których wartość biegły oszacował w opinii. W ocenie Sądu, opinia ta była sporządzona w sposób profesjonalny i mogła stanowić podstawę ustaleń w sprawie.
Sąd Rejonowy zwrócił dalej uwagę, że wnioskodawczyni domagała się ustalenia, iż poniosła nakład na dzielony majątek w postaci: wybudowania ogrodzenia wokół działek o numerach ...........    i ...........   , nasadzenia tuj na tych działkach, wymiany okien oraz drzwi w budynku na działce numer ...........   , postawienia pieca kaflowego w budynku mieszkalnym, dokonania remontu podłóg, elewacji, dachu, kominów w tym domu, dokonania remontu pomieszczenia gospodarczego na działce numer ...........    – wymiana dachówki oraz tynku, dokonanie remontu studni na działce numer ...........   . W ocenie Sądu, zeznania świadków: Teresy ...........   , ...........   a ...........   , Janusza ...........   , Rafała ...........   ka, Tadeusza ...........   a oraz twierdzenia wysłuchanych informacyjnie: wnioskodawczyni i uczestników postępowania: ...........   , Agnieszki ...........    i Marka ...........   a wskazywały, że wnioskodawczyni poniosła zgłoszone przez siebie nakłady na przedmiotowe działki. Wartość tych nakładów wycenił przy tym biegły z zakresu szacowania nieruchomości Józef ...........    w opinii ustalając, że na nieruchomości numer ...........    został poniesiony nakład o wartości ...........    885 zł i składał się nań: nakład na budynek mieszkalny o wartości  ...........    976 zł; nakład na ogrodzenie – 7 ...........    zł; nakład na cokół – 4 ...........    zł; nakład na słupki i przęsła murowane – 9 591 zł; na nieruchomość numer ...........    został poniesiony nakład o łącznej wartości 16 957 zł; na ten nakład składały się: nakład na cokół – 5 128 zł; nakład na przęsła i słupki murowane z bramą wjazdową – ...........    829 zł. Na działki o numerach ...........    i ...........    został ponadto poniesiony nakład na nasadzenia o łącznej wartości ...........    ...........   0 zł. Sąd I instancji uznał więc, że łącznie na przedmiotowe działki został poniesiony nakład w kwocie 144 952 zł.
W dalszej kolejności Sąd Rejonowy odniósł się do zgłoszonego przez ...........   ę ...........   ę ...........    zarzutu przedawnienia roszczenia wnioskodawczyni o zwrot nakładów, zastrzegając, że na rozprawie w dniu 17 marca 2014 roku jej pełnomocnik złożył oświadczenie, w którym tego zarzutu nie podtrzymał. Sąd uznał, że niezależnie od powyższego, zarzut ten nie mógł zostać uwzględniony. Mając na uwadze twierdzenia wnioskodawczyni, że nakłady te czyniła od ...........   99 roku do chwili obecnej, Sąd przyjął, że nie sposób ustalić, które konkretnie prace, w jakim okresie czasu zostały wykonane (co istotne – nawet biegły w swojej opinii zużycie nakładów liczył od 2005 roku). W ocenie Sądu, w tych okolicznościach należało przyjąć, że zgłoszone nakłady zostały wykonane nie wcześniej niż przed wszczęciem niniejszej sprawy (a już na pewno nie wcześniej niż w 2005 roku), co z kolei nie pozwalało przyjąć, że upłynął okres przedawnienia (tym bardziej, że pełnomocnik uczestniczki ...........    przyznał, iż okna w domu na nieruchomości numer ...........    zostały wstawione na przełomie lat 2003-2004). Tym samym, wszczynając postępowanie w dniu ...........    lipca 2013 roku, wnioskodawczyni dokonała tego jeszcze przed upływem 10 letniego okresu przedawnienia. Sąd wyjaśnił, że nawet gdyby uznać, iż 10 letni okres przedawnienia faktycznie upłynął przed dniem złożenia wniosku wszczynającego postępowanie, to jego uwzględnienie byłoby sprzeczne z art. 5 k.c., ponieważ wiązałoby się z nieuzasadnionym wzbogaceniem uczestniczki postępowania ...........    (tylko ona domagała się spłaty od wnioskodawczyni z należnej jej części majątku podlegającego podziałowi). W tym kontekście, Sąd I instancji zwrócił uwagę na zeznania  Danieli Teresy ...........   , z których wynikało, że posesja na działce numer ...........    była zdemolowana, a wnioskodawczyni posiadając wolne środki finansowe zajęła się dzielonym majątkiem i uporządkowała go. Podkreślił, że za wyjątkiem ...........   , pozostali uczestnicy postępowania docenili trud wnioskodawczyni i w dniu 14 marca 2010 roku zdecydowali się przekazać działkę numer ...........    na rzecz wnioskodawczyni, na co nie wyraziła zgody jedynie ...........   . W tych okolicznościach, Sąd uznał, że w świetle zasad współżycia społecznego niedopuszczalne byłoby rozstrzygnięcie, mocą którego ...........    otrzymałaby spłatę za przedmiotową działkę wraz z nakładami, do których w żaden sposób się nie przyczyniła, a które opiewały przecież na wysoką kwotę.
Kontynuując rozważania Sąd I instancji wskazał, że za wyjątkiem ...........   , pozostali uczestnicy postępowania zrzekli się spłaty z tytułu przyznania wnioskodawczyni na wyłączną własność działki numer ...........   . Wnioskodawczyni nie domagała się spłaty z tytułu przyznania działek o numerach: ...........    i ...........    na współwłasność uczestników postępowania: Wandy ...........   , Kamila ...........   a, Piotra ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a, ale kwoty tytułem wyrównania od wskazanych osób domagała się uczestniczka ...........   . Sąd Rejonowy wyjaśnił, że dla ustalenia należnej od wnioskodawczyni na rzecz ...........    spłaty należało od wartości działki numer ...........    odjąć wartość nakładu poczynionego na tę działkę, a także ½ nakładu na nasadzenia: ...........    376 zł – ...........    885 zł – 5 ...........   5 zł = po zaokrągleniu ...........    936 zł. Następnie, otrzymaną sumę należało pomnożyć przez udział uczestniczki w dzielonym majątku: ...........    936 zł x 176/...........   36 = po zaokrągleniu 9 539,64 zł. Od otrzymanej kwoty odzwierciedlającej wartość udziału uczestniczki w działce numer ...........    bez nakładów należało odjąć wartość udziału ...........    w nakładach poczynionych przez wnioskodawczynię na działkę numer ...........   :  (16 957 zł + 5 ...........   5 zł) x 176/...........   36 = 2 046,...........    zł; 9 539,64 zł – 2 046,...........    zł = 7 493,09 zł. Należna więc od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki postępowania ...........    spłata wynosiła 7 493,09 zł.
Następnie, w celu ustalenia należnej od uczestników postępowania: Wandy ...........   , Kamila ...........   a, Piotra ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a spłaty należało, zdaniem Sądu Rejonowego, od wartości działki numer ...........    odjąć wartość nakładu poczynionego na nieruchomość numer ...........   , a także ½ wartości nakładu na nasadzenia: ...........    ...........   5 zł – ...........    512 zł = ...........   2 903 zł. Następnie, należało zsumować tę kwotę z wartością działki numer ...........   : ...........   2 903 zł + 132 659 zł = 132 659 zł. Otrzymaną zaś sumę należało pomnożyć przez udział uczestniczki ...........    w dzielonym majątku: 132 659 zł x 176/...........   36 = 12 059,91 zł. W przedstawionych okolicznościach, uczestnicy postępowania: Wanda ...........   , Kamil ...........   , Piotr ...........   , Jan Antoni ...........   , Daniela Teresa ...........   , Zofia Grochowska, Władysław ...........   , Agnieszka ...........   , Marek ...........    powinni uiścić na rzecz uczestniczki postępowania ...........    kwoty po 1 205,99 zł (ze względu na równe udziały w majątku podlegającym podziałowi).
Sąd Rejonowy zasądził następnie od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki postępowania ...........    wyliczoną kwotę tytułem spłaty, odraczając jej płatność na okres do upływu jednego roku od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia. W ocenie Sądu, wskazany okres będzie wystarczający, skoro wnioskodawczyni nosiła się z zamiarem sprzedaży nieruchomości numer ...........   , a kwota spłaty była względnie niewysoka. Sąd I instancji uwzględnił przy tym żądanie ...........    zasądzenia od uczestników postępowania: Wandy ...........   , Kamila ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a na jej rzecz spłaty płatnej w terminie 3 miesięcy, wskazując, że zasądzone od nich kwoty nie były wysokie.
Orzekając o kosztach sądowych Sąd I instancji uznał, że zainteresowani powinni w nich partycypować stosownie do swych udziałów w majątku objętym wnioskiem, ponieważ  udziały te odzwierciedlały ich stopień zainteresowania  rozstrzygnięciem sprawy (art. 520 § 1 k.p.c.). Sąd stwierdził, że opłata sądowa od wniosku o podział majątku wspólnego i dział spadku ustalona na kwotę 1 500 zł została uiszczona do kwoty 1.000 zł, a wydatki w przedmiotowej sprawie wyniosły 3 971,63 zł i zostały uiszczone do kwoty 2 000 zł przez wnioskodawczynię; w pozostałym zakresie zostały pokryte ze Skarbu Państwa. Sąd wyliczył, że łącznie koszty postępowania wyniosły 5 471,63 zł i w jego ocenie, zainteresowani, za wyjątkiem Marii ...........   , (która zrzekła się swojego udziału w nieruchomości na rzecz Agnieszki ...........   ; wobec tego ta uczestniczka postępowania powinna ponieść koszty postępowania, stosowanie do udziału, który posiada, po przejęciu udziału matki) powinni je ponieść w równych częściach, a więc w kwotach po 497,42 zł każdy. Sąd nakazał więc pobrać na rzecz Skarbu Państwa od uczestników postępowania: Wandy ...........   , ...........   , Kamila ...........   a, Piotra ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a tytułem brakującej części opłaty sądowej od wniosku i nieuiszczonych wydatków w sprawie kwoty po 247,16 zł od każdej z wymienionych osób. Ponadto, zasądził od każdego z uczestników postępowania w osobach: Wandy ...........   , ...........   , Kamila ...........   a, Piotra ...........   a, Jana Antoniego ...........   a, Danieli Teresy ...........   , Zofii ...........   , Władysława ...........   a, Agnieszki ...........   , Marka ...........   a na rzecz wnioskodawczyni tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów sądowych (uiszczonych przez nią w kwocie przewyższającej jej udział w majątku podlegającym podziałowi) kwoty po 250,26 zł od każdego z nich. Pozostałe koszty związane ze swym udziałem w sprawie zainteresowani powinni, zdaniem Sądu Rejonowego, ponieść we własnym zakresie (art. 520 § 1 k.p.c.). adwokat Białystok

Apelację od powyższego postanowienia wniosła uczestniczka postępowania ...........   , która zaskarżyła je w części, co do punktu XII ppkt 1 i 2 i punktów XV i XVI w zakresie:
a)    zasądzenia spłaty od wnioskodawczyni ...........   y ...........   iej na rzecz uczestniczki postępowania ...........    – poniżej kwoty 20 670,54 zł, to jest o kwotę 13 177,46 zł;
b)    zasądzenie spłaty od uczestników postępowania wskazanych w pkt XII ppkt 2 postanowienia na rzecz uczestniczki postępowania ...........   , poniżej kwot po 1 567,38 zł – od każdego z nich, to jest łącznie o kwotę 3 252,54 zł;
c)    nakazania pobrania od uczestniczki postępowania ...........    na rzecz Skarbu Państwa kwoty 247,16 zł w całości;
d)    zasądzenia od uczestniczki postępowania ...........    na rzecz wnioskodawczyni kosztów sądowych powyższej kwoty 150 zł.
Orzeczeniu skarżąca zarzuciła:
1.    naruszenie przepisów prawa procesowego mającego wpływ na treść orzeczenia, to jest art. 6...........    k.p.c. i art. 623 k.p.c. wobec wadliwego zastosowania powyższych przepisów – co wyrażało się zasądzeniem na rzecz uczestniczki postępowania ...........    ...........    spłat nieodpowiadających jej faktycznemu udziałowi w nieruchomości – to jest nieuprawnione zaniżenie przysługujących jej spłat z tytułu zniesienia współwłasności;
2.    naruszenie przepisów prawa procesowego mającego wpływ na treść orzeczenia, to jest art. 233 § 1 k.p.c. poprzez niedokonanie oceny dowodów zgodnie z ich treścią, co wyrażało się wadliwym zrozumieniem treści opinii biegłego i dokonaniem rozliczeń z tytułu spłat między stronami w sposób nieuprawniony i sprzeczny z treścią tego dowodu. Do powyższego uchybienia doszło wobec odjęcia wartości nakładów czynionych po roku ...........   99 od wartości działek wyliczonej na rok ...........   94;
3.    naruszenie przepisów prawa procesowego mającego wpływ na treść orzeczenia, to jest art. 328 § 2 k.p.c. wobec braku transparentności treści uzasadnienia w zakresie wyliczeń spłat i dopłat między uczestnikami, co uniemożliwia prześledzenie toku rozumowania Sądu. Nadto, wobec zawarcia w treści uzasadnienia postanowienia, elementów pozakodeksowych – to jest moralnej „oceny” postawy ...........    ...........   , gdy taka treść uzasadnienia pozostaje w opozycji do zasady bezstronności Sądu;
4.    naruszenie przepisów prawa procesowego, mającego wpływ na treść orzeczenia – to jest art. 520 § 2 k.p.c. w zakresie rozliczenia kosztów postępowania – co wyrażało się nieuzasadnionym obciążeniem uczestniczki postępowania kosztami w sprawie, ponad kwotę 150 zł. Uczestniczka postępowania przed dopuszczeniem dowodu z opinii biegłego zaproponowała ugodowe rozliczenie wyrażające się zapłatą kwoty 35 000 zł; prawidłowe rozliczenie spłat i dopłat w oparciu o opinię nakłada na strony spłatę uczestniczki – łącznej kwoty 34 777 zł. Mając na uwadze stanowisko stron, powyższe winno powodować obciążenie kosztami pozostałych uczestników z wyłączeniem ...........   y ...........    – ta zaś winna ponieść jedynie koszt częściowej opłaty sądowej od wniosku;
5.    błąd w ustaleniach faktycznych, w zakresie, w jakim Sąd uznał, że pełnomocnik uczestniczki postępowania złożył oświadczenie, w którym nie podtrzymał zarzutu przedawnienia się roszczenia – w sytuacji, gdy stanowisko pełnomocnika w tym zakresie dotyczyło wyłącznie uznania nakładu w postaci montażu okien, nie zaś całości nakładów, jak błędnie odczytał to Sąd;
6.    błąd w ustaleniach faktycznych, w zakresie, w jakim Sąd uznał, że pełnomocnik uczestniczki postępowania kwestionował okoliczność nakładów poniesionych przez wnioskodawczynię, w sytuacji gdy kwestionowane było stanowisko, że wartość wszystkich nieruchomości wraz z nakładami wyrażała się kwotą 340 000 zł, w tym nakłady wyniosły 200 000 zł  - zaś sam fakt wykonania nakładów nie był kwestionowany. Stanowisko pełnomocnika potwierdził biegły, który wskazał na wartość nieruchomości na wrzesień ...........   94 roku na kwotę 382 547 zł, zaś dodatkowo nakłady poczynione po roku ...........   94 na kwotę 133 ...........   2 zł;
7.    błąd w ustaleniach faktycznych, w zakresie, w jakim Sąd uznał, że nakłady na obie nieruchomości wyrażają się kwotą 144 952 zł – mimo, iż dokładna uważna analiza treści opinii wskazuje, że nakłady te wyrażają się kwotą 133 ...........   2 zł. Okoliczność, iż strony nie wnosiły uwag do opinii, nie zwalniała Sądu, który jest najwyższym biegłym – z prawidłowej oceny jej treści, gdzie wyliczenia są niekwestionowane, zaś z uwagi na omyłkę pisarską została podana wartość nakładów na kwotę 144 952 zł mimo, iż suma poszczególnych nakładów wynosi 133 ...........   2 zł;
8.    naruszenie przepisów prawa materialnego – to jest art. 5 k.c. i art. 405 i nast. k.c. wobec rozważenia ich zastosowania w sprawie, w kontekście nieskuteczności podniesienia zarzutu przedawnienia przez ...........   ę ...........   . Powyższe wyrażało się przyjęciem, że podniesiony zarzut przedawnienia jest nadużyciem prawa uczestniczki postępowania i mógłby prowadzić do jej bezpodstawnego wzbogacenia, bez wskazania, na czym to wzbogacenie miałoby polegać. Okoliczność, że pozostali uczestnicy postępowania nie oczekiwali spłat za swoje udziały, sama w sobie nie przesądza o nadużycia prawa przez ...........   ę ...........   .
Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o zmianę przedmiotowego orzeczenia, w zaskarżonej części przez:
I.    podwyższenie kwoty spłaty od wnioskodawczyni ...........   y ...........   iej na rzecz uczestniczki postępowania ...........    z kwoty 7 493,09 zł do kwoty 20 670,45 zł, odraczając płatność wskazanej kwoty na okres do upływu jednego roku od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia, wraz z odsetkami ustawowymi w przypadku uchybienia terminowi płatności od daty wymagalności spłaty – do dnia zapłaty;
II.    podwyższenie kwoty spłaty od uczestników postępowania wskazanych w punkcie XII ppkt 2 na rzecz uczestniczki postępowania ...........    z kwot po 1 205,99 zł do kwot po 1 567,38 zł, odraczając płatność wskazanej kwoty na okres do upływu trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się niniejszego postanowienia, wraz z odsetkami ustawowymi w przypadku uchybienia terminowi płatności od daty wymagalności spłaty – do dnia zapłaty;
III.    odstąpienie od nakazania pobrania od uczestniczki postępowania ...........    na rzecz Skarbu Państwa – kwoty 247,16 zł;
IV.    obniżenie obowiązku zapłaty od uczestniczki postępowania ...........    na rzecz wnioskodawczyni ...........   y ...........   iej z kwoty 250,26 zł do kwoty 150 zł – tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Skarżąca wniosła też pod rozwagę Sądu potrzebę zmiany z urzędu, punktu XI postanowienia w zakresie prawidłowego ustalenia wartości nakładów, które z uwagi na omyłkę pisarską w opinii zostały błędnie w postanowieniu wskazane na kwotę 144 952 zł, w sytuacji gdy ich faktyczna wartość wynosiła 133 ...........   2 zł i domagała się zasądzenia od stron postępowania na jej rzecz kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

SĄD OKRĘGOWY ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:

Apelacja uczestniczki postępowania od merytorycznego rozstrzygnięcia jest zasadna w całości Adwokat. Na uwzględnienie nie zasługuje jedynie apelacja w części dotyczącej kosztów postępowania za pierwszą instancję.

Dokonana przez Sąd Odwoławczy ponowna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwala stwierdzić, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia Sąd I instancji w istocie dopuścił się uchybień zarzucanych mu w apelacji.

Niemniej jednak, wbrew zarzutom apelacji, Sąd Rejonowy dopełnił obowiązku w zakresie prawidłowego uzasadniania orzeczeń, zgodnie z art. 328 § 2 k.p.c. Uszło uwadze skarżącego, że o skutecznym postawieniu takiego zarzutu można mówić tylko wówczas, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera elementów pozwalających na weryfikację stanowiska Sądu, a braki uzasadnienia w zakresie poczynionych ustaleń faktycznych i oceny prawnej muszą być tak znaczne, że sfera motywacyjna orzeczenia pozostaje nieujawniona, bądź ujawniona w sposób uniemożliwiający poddanie jej ocenie instancyjnej (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 8 marca 2012 roku, w sprawie I ACa 1...........   /12, Lex 12...........   51). Zarzut ten może zatem znaleźć zastosowanie jedynie w tych wyjątkowych sytuacjach, w których treść uzasadnienia orzeczenia Sądu I instancji uniemożliwia całkowicie dokonanie oceny toku wywodu, który doprowadził do wydania zaskarżonego orzeczenia, o czym w przedmiotowej sprawie nie może być mowy. Z uzasadnienia Sądu Rejonowego wyraźnie wynikają przecież motywy, jakimi Sąd kierował się wydając zaskarżone postanowienie. Sąd wskazał przy tym, jakie fakty uznał za udowodnione i uczynił je podstawą swoich ustaleń oraz na jakich dowodach w tym zakresie się oparł. Odrębną rzeczą jest natomiast, że argumentacja ta okazuje się chybiona, ale o tym szczegółowo niżej.
Rację ma przede wszystkim skarżąca, że u podstaw błędnego orzeczenia leży przede wszystkim brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu szacowania nieruchomości Józefa ...........   ego. Wprawdzie, dokonując ustaleń faktycznych w zakresie określenia wartości nieruchomości stanowiących przedmiot działu spadku oraz wartości nakładów, jakich po dacie ...........    września ...........   94 roku dokonała na tych nieruchomościach wnioskodawczyni Sąd Rejonowy prawidłowo dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu szacowania nieruchomości Józefa ...........   ego, ale już zaprezentowana przez ten Sąd ocena tego dowodu, jako rzetelnego i poprawnego, nasuwa poważne zastrzeżenia. O ile bowiem poprawność wywiedzionych przez biegłego wniosków w przedmiocie wartości poszczególnych nieruchomości nie budzi żadnych wątpliwości, tak takiej aprobaty nie może już zyskać przedstawione przez biegłego wyliczenie wartości zgłoszonych przez wnioskodawczynię do rozliczenia nakładów na łączną kwotę 144 952 zł. Wnikliwa i uważna lektura sporządzonej przez biegłego opinii pozwala stwierdzić, że wyliczając wartość nakładów poczynionych przez wnioskodawczynię na działce numer ...........    doliczył on wartość dokonanych nasadzeń w kwocie ...........    ...........   0 zł, aby następnie tę samą wartość niezasadnie doliczyć również do nakładów poczynionych na działce numer ...........   . Tego rodzaju dublowanie jest z pewnością wynikiem niedopatrzenia biegłego, którego źródła można upatrywać w tym, że przedmiotowe nasadzenia obejmują obie ze wskazanych działek. Nie zmienia to jednak faktu, że kwota ...........    ...........   0 zł została tu zaliczona podwójnie. Okoliczność ta zupełnie uszła uwadze Sądu I instancji, który podkreślając stanowisko uczestników postępowania niekwestionujących przedstawionych przez biegłego wniosków, bezkrytycznie podzielił przedłożoną mu opinię. W ten sposób Sąd ten zlekceważył wynikający z przepisu art. 233 § 1 k.p.c. obowiązek oceny dowodu z opinii biegłego, tak jak każdego innego dowodu, bezkrytycznie czyniąc wnioski biegłego podstawą swoich ustaleń faktycznych. W ocenie Sądu Okręgowego, trafny jest więc wysunięty w apelacji zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c., który skutkuje koniecznością korekty rozstrzygnięcia zawartego w punkcie XI zaskarżonego postanowienia. W tych warunkach wskazaną przez biegłego wartość nakładów na kwotę 144 952 zł należy bowiem pomniejszyć o kwotę ...........    ...........   0 zł, doliczoną tu podwójnie. Sąd Okręgowy stwierdza, że dopiero wartość 133 ...........   2 zł (144 952 zł - ...........    ...........   0 zł) odzwierciedla rzeczywisty rozmiar poniesionych przez wnioskodawczynię nakładów na przedmiotowe nieruchomości, o czym Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Na marginesie zaznaczyć należy, że w tym przedmiocie Sąd Odwoławczy nie może dokonać jedynie sprostowania zaskarżonego postanowienia, jak we wnioskach apelacji sugeruje skarżąca. Należy zwrócić uwagę skarżącej, że przedmiotem sprostowania w rozumieniu art. 350 § 1 k.p.c., który w sprawie mógłby znaleźć zastosowanie na zasadzie art. 13 § 2 k.p.c., może być wyłącznie oczywista omyłka sporządzającego dokument orzeczenia i uwidoczniona w osnowie tego dokumentu, nie zaś wadliwość, która, tak jak w przedmiotowej sprawie, wystąpiła już w procesie decyzyjnym orzekania (vide: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 24 stycznia 2014 roku, III AUz 5/14, Lex 1428038).

Sąd Okręgowy wyjaśnia dalej, że rozważania w przedmiocie wysokości poczynionych przez wnioskodawczynię nakładów mają niejako porządkujący charakter, ponieważ w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy dla rozstrzygnięcia w przedmiocie wysokości należnej skarżącej spłaty są one całkowicie pozbawione znaczenia. Kluczowe znaczenie dla tej kwestii ma przecież wartość poszczególnych nieruchomości ustalona na ...........   94 rok, a w sprawie nie było sporu co do tego, że nakłady te czynione były już po tej dacie. Tym samym, wszelkie zarzuty apelacji, które dotyczą zaprezentowanej przez Sąd I instancji oceny zgłoszonego przez skarżącą zarzutu przedawnienia roszczenia wnioskodawczyni o zwrot tych nakładów pozbawione są jakiegokolwiek znaczenia.
Wątpliwości Sądu Okręgowego nie budzi przyjęty przez Sąd Rejonowy sposób wyjścia ze współwłasności, który jest zgodny z wolą uczestników postępowania i odpowiada prawu. Nie jest on zresztą kwestionowany także i przez skarżącą. Prawidłowo Sąd I instancji uznał więc, że nieruchomość oznaczona numerem ...........    powinna zostać przyznana wnioskodawczyni, a nieruchomości oznaczone numerami ...........    i ...........    na współwłasność pozostałym uczestnikom postępowania, za wyjątkiem skarżącej, która nie chciała przecież otrzymać żadnego ze składników tego majątku. Przez pryzmat zarzutów wniesionej apelacji, poważne zastrzeżenia Sądu Odwoławczego budzi jednak zaprezentowany przez Sąd I instancji sposób wyliczenia należnej skarżącej spłaty. Nie można bowiem odmówić racji argumentom autora apelacji, gdy trafnie wskazuje on, że przyjęty przez Sąd Rejonowy sposób ustalenia należnej skarżącej spłaty nie odpowiada prawu. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że z niewadliwych wniosków opinii sporządzonej przez biegłego Józefa ...........   ego wynika, iż wartość działki numer ...........    to kwota ...........    376 zł - w tym gruntu to kwota ...........    520 zł, budynku mieszkalnego to kwota ...........    713 zł i budynku gospodarczego to kwota ...........    143 zł; wartość działki numer ...........    to kwota ...........    ...........   5 zł, a działki numer ...........    to kwota ...........    756 zł, przy czym wartości te odzwierciedlają aktualną wartość nieruchomości, według stanu na wrzesień ...........   94 roku. Ustalając należne skarżącej spłaty, Sąd I instancji słusznie uznał tu poprawność wyliczeń biegłego, ale w nieprawidłowy sposób wskazane wartości pomniejszył następnie o ustalone przez biegłego wartości nakładów poczynionych na poszczególne nieruchomości przez wnioskodawczynię, zupełnie ignorując okoliczność, że zostały one dokonane już po ...........    września ...........   94 roku. Określona w ten sposób wysokość należnych skarżącej spłat w żadnym więc razie nie odpowiada jej faktycznemu udziałowi w przedmiotowych nieruchomościach. W tych okolicznościach, należy więc orzec o nich na nowo w postępowaniu odwoławczym, przy prawidłowym założeniu, że udział skarżącej w majątku wspólnym wyraża się ułamkiem 176/...........   36, czyli 1/...........   . Sąd Okręgowy wyjaśnia więc, że należna skarżącej spłata z jej udziału w działce o numerze ...........    wyraża się kwotą: ...........    376 x 1/...........    = 20 670,54 zł, a z jej udziału w działkach o numerach ...........    i ...........    wyraża się kwotą ...........    ...........   5 zł + ...........    756 zł = 1...........    171 x 1/...........    = 14 106, 45 zł, przy czym mając na względzie, że wspólność ta przysługuje dziewięciorgu uczestnikom postępowania, każdy z nich powinien zapłacić na rzecz skarżącej kwotę 1 567,38 zł. Na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Odwoławczy dokonał więc stosownej korekty zaskarżonego postanowienia.

Sąd Okręgowy nie znajduje przy tym podstaw do korekty zaskarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie określonego przez Sąd Rejonowy terminu płatności spłaty dokonanej na rzecz skarżącej przez wnioskodawczynię i pozostałych uczestników postępowania. Wprawdzie, kwoty spłat uległy zwiększeniu, niemniej jednak wzrost ten nie jest radykalny, zwłaszcza gdy chodzi o spłatę z działek oznaczonych numerami ...........    i ...........   . Argumentację Sądu I instancji, jaka legła u podstaw zaskarżonego orzeczenia w omawianej części, w zasadzie należy uznać więc za niewadliwą. Określony sposób płatności uwzględnia bowiem interesy obu stron, umożliwiając uczestnikom postępowania wywiązanie się z obowiązku spłaty, a jednocześnie nie jest krzywdzący dla skarżącej, która należne jej kwoty otrzyma w zasadzie w krótkim czasie i w pełnej sumie. Tak ustalony termin spłaty jest przy tym realny do wykonania, zwłaszcza że wnioskodawczyni od początku postępowania deklaruje chęć sprzedaży przedmiotowej nieruchomości. Sąd Okręgowy nie ma tu wątpliwości, że wyznaczony roczny termin spłaty, jest wystarczający do sfinalizowania tego rodzaju transakcji. Oceny tej nie mogła zmienić przedłożona przez wnioskodawczynię kserokopia  umowy pośrednictwa sprzedaży nieruchomości z dnia 6 maja 2014 roku oraz dowody umieszczania przez nią w prasie ogłoszeń o sprzedaży nieruchomości, które miały potwierdzić bezskuteczność jej starań o sprzedaż działki. Na podstawie art. 381 k.p.c. Sąd oddalił ten wniosek dowodowy uznając, że nie może być on przeprowadzony z uwagi na formę umowy (kserokopia), a przy tym wobec potwierdzenia tych czynności jeszcze przed Sądem I instancji, dowód ten uznać należało za zbędny. Podkreślenia wymaga, że zobowiązani do spłaty uczestnicy postępowania powinni zdawać sobie sprawę z faktu, że stanowi ona swego rodzaju rekompensatę za utratę majątku przez skarżącą, która ma prawo jej oczekiwać w możliwie najszybszym czasie. Biorąc pod uwagę, że uczestnicy postępowania osiągają stały dochód, w większości w postaci świadczeń emerytalnych, brak jest tu także podstaw do rozłożenia orzeczonych spłat na raty.

Odnosząc się do zarzutów apelacji dotyczących naruszenia przepisów art. 5 k.c. i art. 405 k.c. stwierdzić należy, że zostały one przywołane przez Sąd Rejonowy w kontekście, który dla rozstrzygnięcia sprawy okazuje się zupełnie bez znaczenia. Powołując się bowiem na zasady współżycia społecznego Sąd ten usiłował wykazać, że ewentualne uwzględnienie zarzutu przedawnienia roszczenia wnioskodawczyni o zwrot nakładów było nieuprawnione, ponieważ skutkowałoby bezpodstawnym wzbogaceniem domagającej się spłaty uczestniczki postępowania. Skoro jednak, jak już wyżej wskazano, kwestia rozliczenia nakładów nie ma w sprawie znaczenia, tego rodzaju dywagacje Sądu I instancji są bezprzedmiotowe. Niemniej jednak, z uwagi na pojawiający się w sprawie wątek moralnej oceny zgłoszonego przez skarżącą żądania, Sąd Okręgowy dostrzega potrzebę wyjaśnienia, że stanowi ono jej ustawowe prawo jako współwłaściciela. Co więcej, prawo to w przekonaniu Sądu Okręgowego, ma tak podstawowy charakter, że co do zasady nie może być uznane za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Uczestniczy przedmiotowego postępowania powinni zdawać sobie sprawę z tego, że łącząca ich współwłasność jest nietrwała – każdy z nich powinien liczyć się z możliwością jej zniesienia, także w sposób, który pozbawi ich prawa do rzeczy lub te prawo ograniczy, a przy tym, w zależności od okoliczności konkretnego przypadku, pojawi się obowiązek spłaty bądź dopłaty. W tej kwestii, Sąd Okręgowy aprobuje stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia ...........    listopada 2000 roku, że „działanie zgodne z prawem korzysta z domniemania zgodności z zasadami współżycia społecznego, chyba, że wykazane zostaną szczególne, konkretne okoliczności obalające to domniemanie" (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia ...........    listopada 2000 roku, II CKN ...........   4/00 niepubl.). Jeżeli zatem strona wykonywała uprawnienie przysługujące jej na podstawie obowiązującego przepisu, Sąd co do zasady powinien przyjąć, że jej zachowanie odpowiada kryteriom z art. 5 k.c. Skarżąca niewątpliwie realizuje w toku tego postępowania swoje uprawnienie do otrzymania spłaty z udziału, jaki jej przypada w przedmiotowych nieruchomościach. Co więcej, po stronie wnioskodawczyni nie zachodzą żadne szczególne okoliczności, które mogłyby przemawiać za zastosowaniem w sprawie przepisu art. 5 k.c., tym bardziej, że od początku postępowania wyraźnie wskazuje ona, że nie zamierza zamieszkiwać w przedmiotowym domu, a jej zamiarem jest jego sprzedaż i zakup mniejszego mieszkania w mieście.
   
Sąd Okręgowy nie podziela zarzutów apelacji kwestionujących poprawność rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w przedmiocie kosztów postępowania za pierwszą instancję. Nie zasługuje na uznanie podjęta przez skarżącą próba przekonania o tym, że to pozostali uczestnicy postępowania powinni ponieść koszty tego postępowania. Sąd Okręgowy wyraża tu zapatrywanie, że tzw. sprawach działowych nie zachodzi przewidziana w art. 520 § 2 i 3 k.p.c. sprzeczność interesów tych uczestników, którzy domagają się podziału, niezależnie od tego, jaki sposób podziału postulują i jakie wnioski składają w tym względzie. Jedynie wyjątkowo w sprawie o dział spadku interesy uczestników postępowania mogą być uznane za sprzeczne w rozumieniu art. 520 § 2 i 3 k.p.c., jeżeli jeden z nich żąda oddalenia wniosku na tej podstawie, że już wcześniej został dokonany umowny dział spadku, drugi zaś mimo to domaga się orzeczenia przez sąd o dziale spadku (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 20...........    roku, IV CZ 40/...........   , Lex ...........   47785), o czym w sprawie nie było przecież mowy. Za dostateczny argument w tej kwestii nie może być uznana wskazywana przez skarżącą propozycja ugody, jaką jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie skierowała do pozostałych zainteresowanych w sprawie. Skarżąca zdaje się zapominać, że oni również mieli swoje wyobrażenie o rozstrzygnięciu tej sprawy, a zatem uprawnionym jest stwierdzenie, że w istocie to wszyscy uczestnicy postępowania są zainteresowani wyjściem ze współwłasności. W takiej sytuacji uzasadnione jest rozstrzygnięcie o kosztach postępowania na podstawie art. 520 § 1 k.p.c., z zastosowaniem przewidzianej tym przepisem zasady.

W tym stanie rzeczy, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. częściowo uwzględnił apelację, oddalając ją w pozostałym zakresie na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono kierując się tymi sami względami, o których mowa wyżej, na podstawie art. 520 § 1 k.p.c.

kancelaria adwokacka Białystok - adwokat Białystok


adwokat Białystok sprawy rodzinne


dział spadku porada prawna cennik

pomoc prawa zniesienie współwłasności

prawnik Białystok porady prawne cennik

data publikacji: 2014-09-22 13:22:48

Zobacz także:
Witamy na nowej stronie Kancelarii Adwokackiej
Opcja zadawania pytań dodana!
Ważne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie okręgów łowieckich na prywatnych nieruchomościach
Zmiana przepisów proceduralnych - w zakresie egzekucji komorniczej.
Orzecznictwo SN III CZP 55/14
Orzecznictwo SN III CZP 43/14
Uchwała Sądu Najwyższego II CZP 33/14
Uchwała Sądu Najwyższego III CZP 29/14
Uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2014 r.
Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 2014 r.
Odszkodowanie z tytułu wypadku drogowego, udział adwokata w postępowaniu sądowym
Postępowanie zabezpieczające, ochrona dóbr osobistych
Sprawa gospodarcza o zapłatę z umowy
Podział majątku i zniesienie współwłasności - uzasadnienie zapadłego postanowienia
Zniesienie współwłasności i dział spadku. Postanowienie sądowe.
Podział majątku wspólnego małżonków po rozwodzie.
Postanowienie podział majątku wspólnego byłych małżonków. Zasady podziału.
Podział majątku wspólnego.
stwierdzeStwierdzenie nabycia spadku, dział spadku i podział majątku wspólnego
Podział majątku wspólnego małżonków
Postanowienie w sprawie podziału majątku wspólnego.
Postanowienie w sprawie podziału majątku wspólnego.
Postanowienie w sprawie o podział majątku.
Postanowienie w sprawie podziału majątku wspólnego.
Skarga o wznowienie postępowania spadkowego.
Podział majątku wspólnego.
Osoba częściowo uniewinniona w sprawie z oskarżenia prywatnego - złożyła do Sądu wniosek o zasądzenie na jej rzecz kosztów obrony. Sąd I instancji uwzględnił wniosek i zasądził poniesione koszty zgodnie z przedłożoną umową z obrońcą oraz dowodem ich uiszczenia. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone przez drugą stronę postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wskazując, że Sąd I instancji powinien bardziej wnikliwie dokonać oceny złożonego wniosku ...
Postanowienie jakie publikujemy - dotyczyło złożonego zażalenia na odmowę przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Skazany pozostawał w przekonaniu, że Sąd sprawę odroczy i nie będzie procedował pod jego nieobecność. Z uwagi na zmianę przepisów - Sąd rozprawę przeprowadził i wydał wyrok skazujący, o czym oskarżony nie wiedział. Docelowo wniosek o przywrócenie terminu nie został uwzględniony