Strona wykorzystuje COOKIES w celach statystycznych, bezpieczeństwa oraz prawidłowego działania serwisu.
Jeśli nie wyrażasz na to zgody, wyłącz obsługę cookies w ustawieniach Twojej przeglądarki.

Zgadzam się Więcej informacji

Aktualności

» jesteś tutaj: » Aktualności
Podział majątku wspólnego.

Sygn. akt I Ns 28/17

POSTANOWIENIE

Dnia 02 września 2019 roku 

Sąd Rejonowy w Sokółce I Wydział Cywilny w składzie następującym:
                   Przewodniczący: SSR Kinga E
                   Protokolant:        stażysta M
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 września 2019 roku w Sokółce 
sprawy z wniosku Beaty Xxxiej
z udziałem Krzysztofa Xxxiego
o podział majątku wspólnego 
postanawia:
I. ustalić,  że w  skład  majątku  wspólnego  Beaty  Xxxiej  i  Krzysztofa  Xxxiego wchodzą: 
1. ruchomości i prawa majątkowe o łącznej wartości 82 550 złotych, a w tym: 
a) kwota 5000,00 złotych stanowiąca równowartość  samochodu  osobowego  marki  Skoda  Octavia  1,9 TDI, rok  produkcji 1999 o numerze rejestracyjnym XXX 75UC, 
b) samochód marki Volkswagen Transporter  T4 Multivan  o numerze rejestracyjnym XXX 63TK o wartości 4600 złotych,
c) samochód marki Volkswagen LT 35 o numerze rejestracyjnym XXX KV75 – o wartości 14 500 złotych,
d) samochód osobowy marki Mercedes-Benz 208D, o numerze rejestracyjnym XXX 38JN o wartości 2000 złotych,
e) siewnik o wartości 1800 złotych, 
f) przyczepa rozrzutnik o wartości 3000 złotych, 
g) ciągnik Zetor 7011 o numerze rejestracyjnym XXX EN70 o wartości 20 000 złotych, 
h) pług 4-skibowy o wartości 2000 złotych, 
i) kultywator 1 o wartości 1500 złotych, 
j) ciągnik    Ursus    C-330   o  numerze   rejestracyjnym   XXX  10KR   wraz  z   przednim podnośnikiem o wartości 4000 złotych, 
k) giętarka o wartości 1200 złotych, 
l) rozsiewacz do nawozów-lejek o wartości 3000 złotych,
m) rusztowania o wartości 1000 złotych,
n) materiał budowlany – parkiet podłogowy o wartości 1200 złotych,
o) owijarka do bel o wartości 2000 złotych,
p) kosiarka rotacyjna o wartości 1500 złotych,
q) łóżko o wartości 1000 złotych,
r) stół wraz z krzesłami o wartości 1200 złotych,
s) zabudowa kuchenna (szafki) o wartości 1000 złotych
t) lodówka o wartości 370 złotych,
u) zamrażarka o wartości 350 złotych,
v) kuchenka mikrofalowa o wartości 50 złotych
w) telewizor marki Sharp 46” cali o wartości 800 złotych,
x) wiertarka Hitachi o wartości 400 złotych,
y) piła spalinowa Makita o wartości 600 złotych,
z) piła tarczowa Einhell o wartości 100 złotych, 
aa) piła szablasta do pustaków Makita JR 3050 T o wartości 350 złotych,
bb) drobne narzędzia w postaci wierteł, młotków, przecinaków, śrubokrętów o wartości 50 złotych,
cc) piła ukośnica Bosh 10SD o wartości 200 złotych,
dd) gwoździarka pneumatyczna Bostich N80CB o wartości 450 złotych,
ee) sztyfciarka pneumatyczna Bostich SB 21 o wartości 300 złotych,
ff) myjka ciśnieniowa Karcher K2.325 o wartości 150 złotych,
gg) pilarka tarczowa Roschell RPR 0010 o wartości 250 złotych,
hh) pilarka spalinowa (łańcuchowa) o wartości  500 złotych,
ii) kosa spalinowa MTD700 o wartości 80 złotych,
jj) nożyce skokowe do blachy Ekspert Modero o wartości 250 złotych,
kk) dalmierz laserowy o wartości 100 złotych,
ll) niwelator laserowy o wartości 500 złotych,
mm) kompresor tłokowy o wartości 450 złotych,
nn) wyrzynarka Roschell RWR 0010 o wartości 250 złotych,
oo) wkrętarka Makita BDF 453 RFE o wartości 250 złotych,
pp) szlifierka kątowa Bosch GWS 850CE o wartości 250 złotych
qq) rozsiewacz RCW o wartości 4000 zł;
2. nakłady na  majątek  osobisty  uczestnika  postępowania  obejmujące  nakłady w postaci prac remontowo-modernizacyjnych na należącą do niego nieruchomość (dom i budynki gospodarcze oraz obejście, w tym przydomowa oczyszczalnia ścieków) położoną w Xxxce 57, 16-124 Sidra o łącznej wartości 168 683 złotych;
II. dokonać podziału majątku wspólnego Beaty Xxxiej i  Krzysztofa  Xxxiego  w 
ten sposób, że: 
1. przyznać na rzecz Krzysztofa Xxxiego składniki majątkowe szczegółowo opisane 
w punkcie  I  podpunkcie 1. lit. b)-qq)  i  podpunkcie  2)  sentencji postanowienia o                łącznej  wartości 246 233 złotych,
2. przyznać na rzecz Beaty Xxxiej składnik majątkowy szczegółowo opisany w
punkcie I podpunkcie 1) lit. a) sentencji postanowienia o wartości 5000 złotych.
III. Zasądzić od Krzysztofa  Xxxiego  na rzecz  Beaty  Xxxiej  kwotę 120 616,50 (słownie: sto dwadzieścia tysięcy sześćset szesnaście złotych pięćdziesiąt groszy) tytułem dopłaty z racji wyrównania udziałów, płatną w trzech ratach wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w stosunku rocznym w razie uchybienia terminowi płatności poszczególnych rat w kwotach:
a) pierwsza rata w kwocie 40 000,00 złotych płatna w terminie miesiąca od chwili uprawomocnienia się orzeczenia 
b) druga rata w kwocie 40 308,25 złotych płatna w terminie 4 miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia, 
c) druga rata w kwocie 40 308,25 złotych płatna w terminie 7 miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia; 
IV. Zasądzić od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwotę 500,00 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 
V. Nakazać pobrać na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Sokółce tytułem wydatków sądowych pokrytych tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa: od wnioskodawczyni Beaty Xxxiej kwotę 1 512,13 złotych, zaś od uczestnika postępowania Krzysztofa Xxxiego kwotę 562,34 złotych; 
VI. Stwierdzić, że zainteresowani w pozostałym zakresie ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.  



Uzasadnienie
Wnioskodawczyni, Beata Xxxa po ostatecznym sprecyzowaniu stanowiska procesowego, wnosiła o dokonanie podziału majątku wspólnego, powstałego w czasie pożycia małżeńskiego zawartego Krzysztofem Xxxim. Wnosiła o ustalenie, że w skład majątku wspólnego stron wchodzą:
 ruchomości o szacunkowej łącznej wartości 116.700 zł, stanowiące:
1. Volkswagen Multivan o nr rej. XXX63TK, r. produkcji 2005, o wartości 20.000 zł
2. siewnik o wartości 1800 zł [pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
3. rozsiewacz RCW o wartości 2500 zł
4. przyczepa rozrzutnik o wartości 3000 zł
5. ciągnik Zetor 7011 o wartości 20.000 zł
6. pług 4 skibowy o wartości 2000 zł
7. kultywator 1 o wartości 1500 zł
8. ciągnik Ursus C-30 wraz z przednim podnośnikiem o wartości 4000 zł
9. giętarka o wartości 1500 zł
10. rozsiewacz do nawozów – lejek, o wartości 300 zł
11. rusztowania o wartości 1000 zł
12. materiał budowlany – parkiet podłogowy o wartości 1200 zł [pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
13. samochód Mercedez Benz o wartości 40000 zł
14. owijarka do bel o wartości 2000 zł
15. kosiarka rotacyjna o wartości 1500 zł
16. łóżko o wartości 1000 zł
17. stół wraz z krzesłami o wartości 1200 zł
18. meble kuchenne o wartości 4500 zł
19. sprzęt AGD kuchenny o wartości 2500 zł
20. telewizor SHARP 46” o wartości 800 zł [pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
21. samochód Skoda Octavia [zeznania wnioskodawczyni - k. 99]
22. maszyny i urządzenia budowlane służące uczestnikowi do pracy zawodowej, a w tym [pismo wnioskodawczyni z dnia 26 lutego 2018 r. – k. 105]: 
- piła ukośnica - 1500 zł
- gwoździarka pneumatyczna - 1000 zł
- sztyfciarka pneumatyczna - 450 zł
- myjka ciśnieniowa Karcher - 250 zł
- pilarka tarczowa - 400 zł 
- pilarka spalinowa (łańcuchowa) - 1000 zł
- kosa spalinowa - 300 zł
- nożyce skokowe do blachy - 850 zł
- dalmierz laserowy - 150 zł
- niwelator laserowy - 1000 zł
Domagała się także ustalenia, że strony w trakcie małżeństwa poczyniły nakład z majątku wspólnego na majątek odrębny uczestnika postępowania na nieruchomości położonej we wsi Xxxka w postaci :
a) budowy piętra
b) budowy wiatrołapu
c) remontu generalnego parteru
d) wymiany drzwi i okien
e) położenia nowego dachu
f) ocieplenia całego budynku
g) nasadzeń ozdobnych
h) budowy płotu
i) budowy werandy
j) zakupu pieca do centralnego ogrzewania
k) dobudowy garażu do budynku mieszkalnego
l) budowy garażu 4 stanowiskowego wolnostojącego
w łącznej wysokości 180.000 złotych.

Wskazywała nadto, że w skład majątku wspólnego stron wchodzą zgromadzone środki finansowe oraz wymagalne wierzytelności w wysokości co najmniej 75.000 zł, w tym oszczędności zgromadzone na rachunku bankowym, które na maj 2016 r. wynosiły 30 000 zł [rozprawa z 10.06.’19 r.  – 01:09:30-01:10:20].
Wnosiła o ustalenie równych udziałów zainteresowanych w majątku wspólnym. Domagała się dokonania podziału wyżej opisanego majątku w ten sposób, by przyznać na wyłączną własność uczestnika wszystkie składniki ruchome, wierzytelności oraz oszczędności i nakłady - z obowiązkiem spłaty na rzecz wnioskodawczyni, należnego jej udziału w majątku wspólnym. Wnioskodawczyni wnosiła jedynie o przyznanie na jej własność samochodu osobowego marki Skoda Octavia [zeznania wnioskodawczyni – k. 99].

W odpowiedzi na wniosek, następnie po doprecyzowaniu stanowiska w toku postępowania, uczestnik postępowania Krzysztof Xxxi, przychylił się do wniosku o podział majątku wspólnego co do zasady. Odnosząc się do składników ruchomych majątku wymienionych przez wnioskodawczynię, doprecyzowując swoje stanowiska w toku procesu, przyjął, że:
1. samochód Volkswagen Multivan o nr rej. XXX63TK – w rzeczywistości pochodzi z 1994 r., a nie z 2005 r. i jego wartość wynosi ok. 3000 zł
2. siewnik jest zużyty, a jego wartość to 1800 zł [uzgodnione stanowisko zainteresowanych - pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
3. rozsiewacz RCW – nie jest składnikiem majątku wspólnego, należy do osoby trzeciej, Krzysztof Xxxi jest jedynie jego użytkownikiem
4. przyczepa rozrzutnik, ciągnik Zetor 7011, pług 4 skibowy, kultywator 1 mają wartości podane we wniosku
5. ciągnik Ursus C-30 wraz z przednim podnośnikiem ma wartość wskazaną we wniosku
6. giętarka została wykonana samodzielnie przez Krzysztofa Xxxiego, realna wartość to 1200 zł [uzgodnione stanowisko zainteresowanych - pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
7. rozsiewacz do nawozów – lejek i rusztowanie mają wartości podane we wniosku
8. materiał budowlany – parkiet podłogowy o wartości 1200 zł [uzgodnione stanowisko zainteresowanych - pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
9. samochód Mercedes Benz został wyprodukowany w 1990 r., jest zniszczony i wyeksploatowany, nie przedstawia żadnej wartości, ponieważ ze względów bezpieczeństwa powinien już zostać zezłomowany 
10. owijarka do bel, kosiarka rotacyjna, łóżko, stół wraz z krzesłami mają wartości wskazane we wniosku
11. meble kuchenne nie przedstawiają większej wartości, są wyeksploatowane, zostały zamontowane ok. 2001 r.
12. nie jest w stanie odnieść się do składnika majątku „sprzęt AGD kuchenny”, wyposażenie zaś kuchni jest zużyte i nie przedstawia wartości wskazane we wniosku; jest on w posiadaniu działającej lodówki, zamrażarki i kuchenki mikrofalowej, zaś kuchenka gazowa zakupiona w trakcie małżeństwa uległa zniszczeniu na skutek długotrwałej eksploatacji.
13. telewizor SHARP 46” pochodzi z roku 2010, posiada wartość rynkową ok. 500-700 zł. 

Uczestnik postępowania wskazał, że zakres nakładów i ich wartość w budynkach znajdujących się na posesji nr 57 w miejscowości Xxxka, stanowiącej własność Krzysztofa Xxxiego, są znacznie zawyżone. Zdaniem uczestnika strony nie dobudowały żadnego piętra w domu, a jedynie zaadaptowały istniejące nieużytkowe poddasze na potrzeby mieszkalne. W domu zmieniono w latach 2000-2001 stolarkę drzwiową i okienną, i ocieplono budynek. W tym też czasie zakupiono piec centralnego ogrzewania i dobudowano garaż. Z uwagi na upływ czasu nakłady te są już w dużej części zamortyzowane. Podobnie jak dokonany w 2008 r. remont dachu połączony z budową werandy. W 2003 r. dobudowano jeden garaż do budynku mieszkalnego. Garaż wolnostojący nie został zbudowany, a powstał poprzez rozbudowę i remont istniejącego budynku gospodarczego.  Płot częściowo pochodzi sprzed małżeństwa, częściowo został postawiony po ślubie stron. Ogrodzenie nie posiada już żadnej wartości z wagi na upływ czasu i naturalne zużycie drewna na skutek warunków atmosferycznych. Wymienione we wniosku nasadzenia ozdobne są w rzeczywistości szpalerem kilkunastu krzewów z gatunku tuj. Zostały one zasadzone w okresie małżeństwa kilkanaście lat temu i nie przedstawiają wymiernej wartości.

Uczestnik wniósł także o to, żeby nakładów poczynionych podczas remontu  dokonanego na przełomie 2000 i 2001 r. nie uwzględniać jako nakładów poczynionych z majątku wspólnego zainteresowanych na majątek osobisty uczestnika, ponieważ remont ten został rozpoczęty 3 miesiące po zawarciu przez strony małżeństwa i środki finansowe na jego wykonanie pochodziły z oszczędności uczestnika. [zapis nagrania z rozprawy z 10.06.’19 r. – 00:12:40 - 00:14:20] 

Dalej uczestnik zaprzeczył jakoby posiadał środki finansowe i wymagalne wierzytelności w wysokości co najmniej 75.000 zł. Oświadczył, że kwota 30 000 zł została otrzymana za sprzedaż byków, z czego 7 500 zł przekazał wnioskodawczyni, zaś pozostała kwota została wydana na bieżące utrzymanie rodziny, zakup nawozów i materiałów budowlanych. 

Uczestnik postępowania nie sprzeciwił się ustaleniu równych udziałów w majątku wspólnym.

Następnie uczestnik oświadczył, że posiada maszyny i narzędzia służące do prowadzenia działalności gospodarczej będące składnikami majątku wspólnego:
- wiertarkę Hitachi o wartości 400 zł [uzgodnione stanowisko zainteresowanych -pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
- piłę spalinową Makita o wartości 600 zł [uzgodnione stanowisko zainteresowanych - pismo wnioskodawczyni z 16.08.2018 r. - k. 227]
- pilarkę tarczową Einhell o wartości ok. 100 zł
- przecinarkę do pustaków o wartości nieokreślonej
- drobne narzędzia w postaci wierteł, młotków, przecinaków, śrubokrętów – bez wartości.
Uczestnik wniósł też o ustalenie, że w skład majątku wspólnego stron wchodzi samochód marki Skoda Octavia 1,9 TDI, rok produkcji 1999, o wartości 5000 zł.
Uczestnik postępowania wniósł o podział majątku wspólnego w taki sposób, że samochód marki Skoda zostanie przyznany żonie, zaś wszystkie pozostałe rzeczy ruchome uczestnikowi [zeznania uczestnika, 02:14:08 - k. 100v]. 

Uczestnik zadeklarował, że jest gotowy spłacić 30 000 zł w terminie dwóch tygodni od uprawomocnienia się orzeczenia, a pozostałą kwotę w ratach następujących co 3 miesiące. Wnioskodawczyni zażądała pierwszej raty w wysokości 50 000 zł. [k. 500v]
Sąd ustalił, co następuje:
Wyrokiem z dnia 28 marca 2017 r. (sygn. akt I C 82/17), uprawomocnionym 19 kwietnia 2017 r., Sąd Okręgowy w Białymstoku rozwiązał przez rozwód związek małżeński Krzysztofa Xxxiego i Beaty Xxxiej, zawarty 03 czerwca 2000 r. Ze związku tego strony mają dwóch synów: Mateusza Xxxiego - urodzonego 1x września 20xx r. oraz Jakuba Xxxiego - urodzonego 23 lipca 20xx. [wyrok rozwodowy - k. 9]. 

W trakcie związku małżeńskiego zainteresowani wraz z synami mieszkali na gospodarstwie rolnym będącym własnością uczestnika we wsi Xxxka, gminie Sidra, w domu rodzinnym wybudowanym w roku 1972 r. Rodzina utrzymywała się z rolnictwa - wpierw uprawy zbóż, potem hodowli koni, trzody chlewnej, następnie bydła - oraz z pracy uczestnika postępowania poza gospodarstwem. Krzysztof Xxxi od 1995 r. prowadził działalność gospodarczą w branży budowlanej (zawieszoną na moment zawarcia małżeństwa, a wznowioną w 2005 r.), w ramach której stawiał od podstaw i wykańczał budynki, z reguły domy mieszkalne, metodą określaną w środowisku przedsiębiorców budowlanych jako „gospodarcza” (tzn. z wydatnym nakładem inwestora w formie samodzielnego zakupu przez niego materiałów budowlanych i osobistej pomocy w budowie). Beata Xxxa zaś, z zawodu krawcowa, przez większość małżeństwa nie pracowała zarobkowo, zajmując się domem. [zeznania: wnioskodawczyni – k. 97v-98, uczestnika – k. 100v, Anny B – k. 185, Mirosława S – k. 185v-186; zdjęcie domu postawionego przez uczestnika – k. 120, zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej - k. 478-481] 
Faktyczna więź gospodarcza między stronami ustała około 2015 r., w tym  okresie uczestnik postępowania zablokował wnioskodawczyni dostęp do rachunku bankowego, a ta podjęła pracę w gospodarstwie państwa W [zeznania na rozprawie z dnia 10.06’19 r.: wnioskodawczyni - 00:33:10-00:34:25, uczestnika - 01:03:10-01:03:40]. W 2016 r. wnioskodawczyni opuściła rodzinę i wyjechała do Austrii, wróciła zaś w marcu następnego roku, w domu zjawiając się tylko w celu zabrania rzeczy osobistych, a następnie wyprowadziła się na stancję [zeznania wnioskodawczyni - k. 98v]. 
Do majątku wspólnego zainteresowanych wchodzą następujące ruchomości: 
a) samochód marki Volkswagen Transporter  T4 Multivan  o numerze rejestracyjnym XXX 63TK o wartości 4600 złotych (zakupiony w maju 2017 r. – k. 97v)
b) samochód marki Volkswagen LT 35 o numerze rejestracyjnym XXX KV75 – o wartości 14 500 złotych,
c) samochód osobowy marki Mercedes-Benz 208D, o numerze rejestracyjnym XXX 38JN o wartości 2000 złotych,
d) siewnik o wartości 1800 złotych, 
e) przyczepa rozrzutnik o wartości 3000 złotych, 
f) ciągnik Zetor 7011 o numerze rejestracyjnym XXX EN70 o wartości 20 000 złotych, 
g) pług 4-skibowy o wartości 2000 złotych, 
h) kultywator 1 o wartości 1500 złotych, 
i) ciągnik    Ursus    C-330   o  numerze   rejestracyjnym   XXX  10KR   wraz  z   przednim podnośnikiem o wartości 4000 złotych,
j) giętarka o wartości 1200 złotych,
k) rozsiewacz do nawozów-lejek o wartości 3000 złotych,
l) rusztowania o wartości 1000 złotych,
m) materiał budowlany – parkiet podłogowy o wartości 1200 złotych,
n) owijarka do bel o wartości 2000 złotych,
o) kosiarka rotacyjna o wartości 1500 złotych,
p) łóżko o wartości 1000 złotych,
q) stół wraz z krzesłami o wartości 1200 złotych,
r) zabudowa kuchenna (szafki) o wartości 1000 złotych
s) lodówka o wartości 370 złotych,
t) zamrażarka o wartości 350 złotych,
u) kuchenka mikrofalowa o wartości 50 złotych
v) telewizor marki Sharp 46” cali o wartości 800 złotych,
w) wiertarka Hitachi o wartości 400 złotych,
x) piła spalinowa Makita o wartości 600 złotych,
y) piła tarczowa Einhell o wartości 100 złotych, 
z) piła szablasta do pustaków Makita JR 3050 T o wartości 350 złotych,
aa) drobne narzędzia w postaci wierteł, młotków, przecinaków, śrubokrętów o wartości 50 złotych,
bb) piła ukośnica Bosh 10SD o wartości 200 złotych,
cc) gwoździarka pneumatyczna Bostich N80CB o wartości 450 złotych,
dd) sztyfciarka pneumatyczna Bostich SB 21 o wartości 300 złotych,
ee) myjka ciśnieniowa Karcher K2.325 o wartości 150 złotych,
ff) pilarka tarczowa Roschell RPR 0010 o wartości 250 złotych,
gg) pilarka spalinowa (łańcuchowa) o wartości  500 złotych,
hh) kosa spalinowa MTD700 o wartości 80 złotych,
ii) nożyce skokowe do blachy Ekspert Modero o wartości 250 złotych,
jj) dalmierz laserowy o wartości 100 złotych,
kk) niwelator laserowy o wartości 500 złotych,
ll) kompresor tłokowy o wartości 450 złotych,
mm) wyrzynarka Roschell RWR 0010 o wartości 250 złotych,
nn) wkrętarka Makita BDF 453 RFE o wartości 250 złotych,
oo) szlifierka kątowa Bosch GWS 850CE o wartości 250 złotych
pp) rozsiewacz RCW o wartości 4000 zł 
[dowody: zgodne stanowiska zainteresowanych – k. 227, opinia biegłego rzeczoznawcy samochodowego – k. 331-373, opinia biegłego z zakresu szacowania ruchomości – k. 446-449], 

a ponadto w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzi kwota 5 000 zł stanowiąca równowartość samochodu osobowego marki Skoda Octavia 1,9 TDI, rok produkcji 1999 o numerze rejestracyjnym XXX 75UC, sprzedanego przez wnioskodawczynię za ww. kwotę swojemu bratu. [historia rachunku bankowego, transakcje z 24.05.2017 r. i 29.06.2017 r. - k. 195, zeznania wnioskodawczyni - k. 488v]

W trakcie małżeństwa zainteresowani dokonali nakładów na majątek osobisty uczestnika w postaci prac remontowo-modernizacyjnych na nieruchomości położonej we wsi Xxxka - o łącznej wartości 168 683 zł [opinia biegłego – k. 243-274]. 

Pierwsze z tych prac zainteresowani rozpoczęli krótko po narodzeniu starszego syna - jesienią 2000 r. i zakończyli po niespełna roku. Zainteresowani wyremontowali wówczas pomieszczenia mieszkalne (z wyjątkiem pokoju gościnnego, który przeszedł remont 2 lata później) i sanitarne, w tym wylewając posadzkę, kładąc wykładzinę, odnawiając ściany; wykonali też stolarkę okienną i drzwiową, ocieplili dom, częściowo odnowili ogrodzenie, zasadzili przy domu 25 tuj. Ponadto w 2003 r. zainteresowani dostawili do budynku mieszkalnego garaż. Remont wykonywał osobiście uczestnik z pomocą Krzysztofa Xxxyka. [niezaprzeczone twierdzenia z pisma procesowego uczestnika na k. 78, zeznania na rozprawie z dnia 10.06.’19 r.: wnioskodawczyni – 00:24:00-00:25:50, uczestnika – 00:44:00-00:45:10, 01:05:35-01:05:41]

Kolejne prace zainteresowani przeprowadzili w latach 2008-2011, kiedy to w domu stron został przebudowany i dostosowany do zamieszkania strych, dokąd też doprowadzili przewody hydrauliczne, grzewcze i gdzie założyli instalację elektryczną; w całym domu ułożyli nowe podłogi – w salonie, kuchni i łazience terakotę, w pozostałych pomieszczeniach panele; ściany wewnętrzne wyłożyli płytami gipsowymi, nadto w pokojach pokryli je tynkiem dekoracyjnym i boazerią, a w kuchni i łazience – glazurą; wymienili grzejniki oraz poszycie dachu, blachę trapezową zastępując blachodachówką; dobudowali werandę; gruntownie odnowili ogrodzenie okalające dom; przebudowali budynek gospodarczy na 4 stanowiskowy murowany garaż z wiatą. Remont wykonywał osobiście uczestnik z pomocą Mirosława S i Pawła M oraz Waldemara L. [niezaprzeczone twierdzenia z pisma procesowego uczestnika na k. 78; zeznania wnioskodawczyni – k. 98-99 i uczestnika – k. 100 i na rozprawie z dnia 10.06.’19 r. - 01:05:45-01:06:20; zeznania Marzanny B – k. 187-187v; część opisowa opinii biegłego - k. 246-255; ]

W nieustalonym okresie zainteresowani wybudowali także przydomową oczyszczalnię ścieków, finansowaną w większości przez gminę, z wkładem własnym 1000 zł [zeznania uczestnika – k. 100, 01:41:52]. 

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 31 § 1 kro z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.  

Składniki majątku, które pomimo trwania małżeństwa i wspólności ustawowej zalicza się natomiast do majątku osobistego każdego z małżonków, zostały szczegółowo wskazane w treści art. 33 k.r.i.o., który to przepis zawiera zamknięty i wyczerpujący katalog. Z chwilą prawomocnego rozwiązania małżeństwa przez rozwód (orzeczenia separacji) dochodzi do ustania wspólności majątkowej i od tego momentu – co do zasady – przyjmuje się, że małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym (art. 43 § 1 k.r.i.o.). 

Z akt sprawy nie wynika, aby w trakcie małżeństwa strony zawierały jakąkolwiek umowę małżeńską majątkową. W związku z tym, w dniu 03 czerwca 2000 r. powstała między nimi wspólność ustawowa, która ustała z dniem uprawomocnienia się orzeczenia rozwiązującego ich związek małżeński, tj. 19 kwietnia 2017 r.

W rozpoznawanej sprawie, zważywszy na treść art. 46 krio w zw. z art. 567 § 3 kpc i art. 684 kpc, nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej sąd z urzędu ustala skład i wartość majątku wspólnego, według stanu z chwili ustania wspólności i cen z chwili podziału majątku.

Przechodząc do analizy majątku wspólnego zainteresowanych, był on sporny częściowo, zarówno co do składu tego majątku, jak i wartości poszczególnych składników. Co do ruchomości, pełnomocnik wnioskodawczyni na pierwszej stronie pisma z dnia 16 sierpnia 2018 r. [k. 227] w punkcie od 1 do 18 sporządził wykaz tych, które zgodnie z treścią pisma nie budzą sporu między stronami. Wobec niekwestionowania powyższego wykazu przez stronę przeciwną, Sąd przyjął w rozstrzygnięciu skład i wartości tych składników majątkowych, zgodnie z wolą stron z [por. postanowienie  w pkt. I ppkt. od 5 do 18 i od 23 do 26]. Wyceny pozostałych ruchomości Sąd dokonał w oparciu o opinie biegłego mgr. inż. Jana S [k. 446-449] i biegłego inż. Artura S [k. 331-373]. 

W powyższych opiniach biegli w sposób fachowy, rzetelny, wnikliwy i przekonujący zaprezentowali ustalenia niezbędne do orzekania o przedmiocie niniejszego postępowania. Przedstawione przez nich sposoby dojścia do zamieszczonych w opinii ustaleń i wniosków nie budzą żadnych zastrzeżeń Sądu, w tym co do zgodności tych procesów z zasadami logicznego rozumowania, źródeł poznania i doświadczenia życiowego, a to tym bardziej, że żadne z zainteresowanych nie zgłosiło zastrzeżeń do tych opinii. 

W tym miejscu należy odnieść się do wątpliwości uczestnika postępowania à propos stanu własności rozsiewacza. W art. 395 § 1 zd. 1 kodeks cywilny stanowi, iż można zastrzec, że jednej lub obu stronom przysługiwać będzie w ciągu oznaczonego terminu prawo odstąpienia od umowy. Musi ono zostać wyraźnie zastrzeżone w umowie, zatem nie można domniemywać jego istnienia ergo w braku zastrzeżenia obowiązuje generalna zasada pacta sunt servanda. Tymczasem z zeznań uczestnika nie wynika, żeby w ramach ustnej umowy sprzedaży rozsiewacza, zawartej ze swoim kolegą, niejakim Markiem W, zastrzeżenie takie miało miejsce. Przeciw takiemu założeniu świadczą chociażby motywy wahań uczestnika. Nie czuje się on w zasadzie zobligowany zwrócić rozsiewacz i nadal go posiada, Marek W zaś - pomimo wyrażenia woli „wycofania się” z umowy - nie zwrócił mu kwoty 500 zł za jego zakup i nic nie wskazuje, żeby uczestnik żądał tego zwrotu [zeznania uczestnika - k. 489v]. Z drugiej strony Krzysztof Xxxi, aby zachować dobre relacje koleżeńskie, skłonny jest ulec kontrahentowi i deklaruje w związku z tym, że „cała transakcja wisi w powietrzu” [zeznania uczestnika od 01:41:52 - k. 100], a ewentualnie sprzedadzą rozsiewacz „wspólnie” z Markiem Waszkiewiczem [zeznania uczestnika - k. 489v]. Warte podkreślenia, że w chwili zakupu rozsiewacz był zużyty, a dopiero uczestnik przywrócił go do stanu używalności, co skłania do poglądu, że dopiero ta okoliczność skłoniła Marka W do próby cofnięcia skutków umowy. Na gruncie tych rozważań Sąd przyjął, że kontrahentowi uczestnika w istocie nie przysługiwało prawo odstąpienia, a skutki umowy sprzedaży nie zostały cofnięte, zatem rozsiewacz wchodzi do majątku wspólnego zainteresowanych.  

Przechodząc do okoliczności zakupu pojazdu Volkswagen LT 35, Sąd przyjął, że został on nabyty za pieniądze pochodzące z majątku wspólnego. Jakkolwiek jego zakup nastąpił miesiąc po ustaniu wspólności majątkowej, to jednak uczestnik nie udowodnił, że w tak krótkim czasie  samodzielnie zgromadził około 20 000 zł. Na rozprawie uczestnik twierdził, że na zakup pojazdu przeznaczył pieniądze z dopłaty, „może” 3 000 zł ze sprzedaży siana i 3 000 zł ze sprzedaży słomy, część zaś pieniędzy pobrał z konta, a część miał w domu [k.100v]. Z analizy jego rachunków bankowych za okres od stycznia do maja 2017 r. [k. 82-85v, 156-158] nie wynika jednak, żeby w tym czasie otrzymał znaczące kwoty tytułem dopłat (jedynie 2 404,32 zł w lutym oraz 1 137,50 zł, ale dopiero 30 maja). Jednocześnie na okoliczność sprzedaży siana i słomy nie powołał żadnych dowodów. Pozostała zaś kwota, skoro miała pochodzić z domu i z rachunku bankowego, to i tak - ze względu na krótki okres między ustaniem wspólności a zakupem samochodu - musiała stanowić oszczędności poczynione jeszcze w trakcie wspólności majątkowej. W istocie więc, w ocenie Sądu, cała kwota na zakup ww. pojazdu pochodziła z tych oszczędności. 

Wobec faktu sprzedania samochodu Skoda Octavia przez wnioskodawczynię swojemu bratu, podziałowi podlegała równowartość samochodu ustalona przez Sąd jako kwota uzyskana ze sprzedaży tegoż w wysokości 5000 zł. 

Wartość nakładów Sąd oszacował w oparciu o opinię biegłego sądowego  Józefa Xxxiego [k. 243-275] wraz z opiniami uzupełniającymi [k. 321-323, 406-410]. 
W powyższych opiniach biegły w sposób fachowy, rzetelny, wnikliwy i przekonujący zaprezentował ustalenia niezbędne do orzekania o przedmiocie niniejszego postępowania. Przedstawione przez niego sposoby dojścia do zamieszczonych w opinii ustaleń i wniosków nie budzą żadnych zastrzeżeń Sądu, w tym co do zgodności tych procesów z zasadami logicznego rozumowania, źródeł poznania i doświadczenia życiowego. Takiej oceny nie może zmienić słuszne skądinąd (o czym szczegółowo w następnym akapicie) stanowisko pełnomocnika wnioskodawczyni, że dla wyceny nakładów nie ma znaczenia, czy zostały one dokonane tzw. „systemem gospodarczym” czy też tzw. „systemem zleceniowym” - opinia bowiem zawiera na stronach od 25 do 32 wyceny rynkowe poszczególnych nakładów abstrahujące od systemu ich wykonania. Wobec tego należało uznać, że wartości nakładów wynoszą: na budynek mieszkalny - 83 195 zł, na garaż - 21 358 zł, na garaż 4-stanowiskowy - 48 729 zł, na chlew - 5 198 zł, na ogrodzenie – 1 598 zł, na wiatę - 3 000 zł, na nasadzenia – 4 605 zł. Należy przy tym zaznaczyć, że jakkolwiek Sąd nie poddaje w wątpliwość trafności wyceny nakładu w postaci wybudowania oczyszczalni ścieków na kwotę 3 550 zł, to mógł rozliczyć ten nakład tylko do kwoty 1 000 zł, jak bowiem wynika z ustaleń [niekwestionowanych przez wnioskodawczynię zeznań uczestnika - k. 100, 01:41:52], zainteresowani pokryli koszt budowy oczyszczalni tylko do tej kwoty, w pozostałym zakresie sfinansowała ją gmina. O tym, dlaczego nie należy rozliczać tego nakładu w partii sfinansowanej przez gminę, Sąd wypowie się na str. 17 uzasadnienia. 

Wracając do polemiki wywołanej przez adwokata wnioskodawczyni, kwestionującego zasadność redukcji wartości nakładów li tylko z uwagi na wykonywanie ich „systemem gospodarczym”, zdaniem Sądu stanowisko takie ma oparcie w dwóch przepisach: paragrafie 35 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego - zgodnie z nim wartość nakładów odpowiada różnicy wartości nieruchomości uwzględniającej jej stan po dokonaniu nakładów i wartości nieruchomości uwzględniającej jej stan przed dokonaniem tych nakładów, przy czym przy określaniu wartości nakładów według zasad rynkowych, dla ustalenia różnicy wartości nieruchomości określa się jej wartość rynkową; ponadto ze zdania 3 art. 45 § 1 k.r. i o. a contrario wynika, że można żądać zwrotu nakładów zużytych na zaspokojenie potrzeb rodziny, jeżeli zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności – przepis zatem, ograniczając się do formuły „zwiększenia wartości majątku”, pomija sposób jego zwiększenia ergo liczy się sama różnica w majątku po dokonaniu nakładu, a przed jego dokonaniem. 

Sąd chciałby tutaj zauważyć, że sygnalizowana przez uczestnika okoliczność osobistego wykonywania prac remontowych nie daje podstaw do tego, żeby wartość tych prac wyłączyć z rozliczenia nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestnika. Sąd Najwyższy wyraził pogląd (postanowienie z dnia 10 lipca 1976 r., sygn. akt. III CRN 126/76), że korzyść majątkowa, o którą następuje wzrost wartości majątku odrębnego dzięki usługom świadczonym osobiście przez małżonka, określona sumą zaoszczędzonych wydatków z majątku odrębnego, stanowi w pojęciu art. 45 § 1 k.r.o. nakład poczyniony z majątku wspólnego na majątek odrębny ulegający zwrotowi przy podziale majątku wspólnego. Pogląd ten należy zaakceptować na kanwie niniejszej sprawy. Niesłuszne byłoby wykluczenie wartości pracy Krzysztofa Xxxiego w postaci remontowania domu z podlegającego rozliczeniu majątku wspólnego i zaliczenie jej do majątku osobistego uczestnika, a niezastosowanie podobnego zabiegu do wnioskodawczyni, która w tym samym czasie nakładem własnej pracy prowadziła dom i wypełniła obowiązki macierzyńskie (pierwszy remont rozpoczął się trzy miesiące po narodzeniu pierwszego syna, zaś drugi, gdy starszy syn stron miał lat 8, zaś młodszy 6 lat).

 Wracając do opinii biegłego sądowego Józefa Xxxiego, pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił jej szereg innych błędów i niedociągnięć. Na wstępie jednak Sąd podnosi, że z uwagi na uwzględnienie stanowiska pełnomocnika odnośnie  przyjęcie wartości rynkowej nakładów z pominięciem korekty wynikającej z tzw. „systemu gospodarczego”, część tych zarzutów staje się bezprzedmiotowa, a są to: zarzut niezasadnego przyjęcia, że budynek nie był wykonywany przez profesjonalistę i nieuwzględnienia przez to kosztów pośrednich w cenach materiałów oraz kosztów robocizny zwiększonych o wynagrodzenie współpracowników, a także zarzut obniżenia stawki roboczogodziny o 65% tzw. „narzutów” (tj. pozapłacowych składników wynagrodzenia i dodatków do tegoż) – są to bowiem założenia biegłego poczynione jedynie na potrzebę wyceny nakładów z uwzględnieniem tzw. „systemu gospodarczego”. Pełnomocnik wnioskodawczyni sam zresztą stwierdził, że co do zasady nie kwestionuje ona wyliczeń wartości nakładów, a jedynie sposób ograniczenia ich wartości po przyjęciu, że miały one miejsce przez ich wykonanie systemem gospodarczym [k. 301]. 
Ponadto pełnomocnik zarzucił opinii biegłego: brak wyjaśnienia przyjęcia wskaźnika przeliczeniowego 0,73 dla regionu podlaskiego oraz niedostateczne wyjaśnienie przyjętego stopnia zużycia. Pierwszą kwestię biegły wyjaśnił na str. 2 opinii uzupełniającej [k. 322] wskazując sposób wyliczenia wskaźnika dla istotnego w sprawie obszaru, stąd ponowne pytanie pełnomocnika o to samo [pismo procesowe z 04.12.’18 r.] jest niezrozumiałe. Sąd nie podziela ponadto drugiego zarzutu pełnomocnika. Zważywszy, że biegły wskazał kryteria oceny stopnia zużycia, a akta sprawy zawierają fotografie wycenianych nakładów (w tym fotografie z opinii) oraz informacje pozwalające ustalić przybliżoną datę ich dokonania, można było, kierując się zwykłym doświadczeniem życiowym, dostatecznie zweryfikować przyjęte przez biegłego wskaźniki procentowe i nie był niezbędny opis takiego zużycia w przypadku każdego nakładu. Tam, gdzie zużycie techniczne ze szczególnych względów było wyjątkowo wysokie, biegły opatrzył wskaźniki krótkim komentarzem (np. na str. 26 opinii przy stolarce okiennej, zużytej wg biegłego w 60%, podkreślił, że jej elementy zostały zaatakowane przez grzyb) i Sąd uznaje to za wystarczające.   

W tym też miejscu należy omówić stanowisko Sądu wobec wniosku pełnomocnika uczestnika o uznanie, że remont przeprowadzony w domu uczestnika w latach 2001-2001 został sfinansowany wyłącznie z oszczędności zgromadzonych przez niego przed zawarciem związku małżeńskiego. Nawet gdyby przyjąć za w pełni wiarygodne zeznania uczestnika, nota bene nie potwierdzone żadnymi dowodami, że pod koniec lat 90-tych zgromadził on oszczędności rzędu 80 000 zł, to jednocześnie uczestnik chwilę później zeznał, że przed samym ślubem zostało mu z nich jedynie 20 000 zł, z których nadto finansował uroczystość ślubną [zapis nagrania z rozprawy od 00:41:10 – k. 489v]. Twierdził on dalej, że część materiałów na remont kupił z dużym wyprzedzeniem, jednak znowu – oświadczenie to nie zostało poparte żadnym dowodem. Wnioskodawczyni potwierdziła, że mąż sfinansował wesele (zatem kwota 20 000 zł domniemanych oszczędności uległaby dalszej redukcji jeszcze przed remontem), nie pamięta jednak skąd pochodziły środki na remont [k. 489v] i zaprzeczyła jednocześnie, jakoby mąż posiadał rzeczone oszczędności [zapis nagrania z rozprawy od 00:19:40 – k. 489]. Wobec powyższego Sąd uznał, że uczestnik nie udźwignął ciężaru udowodnienia (art. 6 kc) swojego stanowiska i przyjął, że remont w latach 2000-2001 został dokonany ze środków pochodzących z majątku wspólnego. 

 Następnie Sąd chciałby odnieść się do wniosku pełnomocnika wnioskodawczyni o ustalenie, że w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzą zgromadzone środki finansowe oraz wymagalne wierzytelności w wysokości co najmniej 75 000 zł, w tym 30 000 zł oszczędności wypłaconych przez niego z rachunku w Banku Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna w dniu 13 maja 2016 r. Zdaniem Sądu ów wniosek nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Nie ma w nich przede wszystkim nic, co by dowodziło, że na chwilę ustania małżeńskiej wspólności majątkowej przysługiwały Krzysztofowi Xxxiemu wymagalne wierzytelności. Co więcej, z materiału dowodowego wynika, że uczestnik w trakcie małżeństwa czerpał dochody wyłącznie z działalności gospodarczej i z gospodarstwa rolnego, zatem tylko powyższa aktywność mogła dla niego stanowić źródło rzekomych wierzytelności - tymczasem art. 33 pkt 7 k.r. i o. stanowi, że wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków wchodzą do majątku osobistego tego małżonka, a nie do majątku wspólnego.  

Dotykając natomiast postulatu rozliczenia ww. kwoty 30 000 zł, należy wskazać, że analiza historii rachunku bankowego Krzysztofa Xxxiego za okres od  2016-2017 [k. 152-161] potwierdza jego wersję, że kwota ta została spożytkowana na pokrycie bieżących wydatków, kosztów prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz działalności gospodarczej. Jak wynika z wyciągu bankowego, 05.02.2016 r. na rachunek uczestnika wpłynęło 30 460 zł za sprzedaż byków - jak oświadczył na rozprawie z 10.06.’19 r., a 12.02.2016 r. umieścił kwotę 30 000 zł na lokacie terminowej na okres 3 m-cy. Następnie, wbrew twierdzeniom pełnomocnika wnioskodawczyni, kwota ta nie została jednorazowo wypłacona z rachunku bankowego, ale z datą zapadalności lokaty 13.05.2016 r. środki na niej umieszczone automatycznie wróciły z rachunku lokaty terminowej na rachunek główny. Wadliwa interpretacja przez pełnomocnika wnioskodawczyni zapisu wyciągu bankowego pociągnęła za sobą nieuzasadnione pytanie skierowane do uczestnika o los rzekomo wypłaconej 13 maja 2016 r. kwoty 30 000 zł. Uczestnik tymczasem nie mógł sobie przypomnieć na rozprawie w jakim celu wypłacił te pieniądze [rozprawa z dnia 10.06.’19 r. – zapis z nagrania 01:21:10-01:22:50], co jest zrozumiałe, bo uczestnik w ogóle takiej operacji nie dokonał.

Następnie od dnia 13 maja 2016 r. uczestnik dokonywał regularnych wypłat z rachunku, w tym: w II poł. maja - 2000 zł, czerwcu i lipcu po 3000 zł, sierpniu - 5000 zł, wrześniu - 6 500 zł, październiku - 3 500 zł, listopadzie - 1000 zł, grudniu - 1000 zł, styczniu ’17 r. - 1000 zł, lutym i marcu - 3000 zł, kwietniu i maju - 1500 zł, czerwcu – 3000 zł, lipcu – 5000 zł, sierpniu - 1500 zł, wrześniu – 4000 zł, październiku – 4500 zł, listopadzie – 5000 zł, grudniu – 7000 zł. Wypłaty te, najczęściej pozostające w granicach od 1000 zł do 4000 zł, usprawiedliwiono są w ocenie Sądu koniecznością zaspokajania bieżących potrzeb gospodarstwa uczestnika, skoro od 2016 r. do 2017 r. samodzielnie utrzymywał on dwóch nastoletnich synów. Wypłaty większych kwot w niektórych miesiącach można z kolei wiarygodnie usprawiedliwić przywoływaną przez uczestnika koniecznością zakupu artykułów gospodarstwa rolnego czy materiałów budowlanych. 

Z uwagi na powyższe Sąd nie podzielił także sugestii pełnomocnika wnioskodawczyni, że widniejące na historii rachunku wpłaty kwot po 15 000 zł w październiku i listopadzie 2017 r. pochodzą właśnie z wcześniejszej wypłaty 30 000 zł  [powyższa rozprawa – zapis z nagrania 01:27:52-01:28:08]. Sąd dał zatem wiarę uczestnikowi, że dwukrotne wpłaty po 15 000 zł pochodzą z dochodów z działalności gospodarczej, gdyż właśnie jesienią zamyka on etapy budowy [powyższa rozprawa – zapis z nagrania 01:30:20-01:30:30]

Idąc dalej, Sąd nie uwzględnił wniosku dowodowego wnioskodawczyni o zwrócenie się do ARiMR o udzielnie informacji o wysokości przyznanych dopłat bezpośrednich i innych dopłat na rzecz uczestnika postępowania za lata 2015-2017 oraz czy uczestnik otrzymał dofinansowanie na rekultywację ziem rolnych w latach 2000-2017, uznając, że przyznane z powyższych tytułów środki nie wchodzą do majątku wspólnego małżonków. Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Sąd Okręgowy w Białymstoku w postanowieniu z dnia 15 listopada 2010 r. (sygn. akt II Ca 731/10), w którym wskazano, że płatności unijne  nie mogą być traktowane jako pożytek w rozumieniu art. 53 § 2 k.c. Przepis ten definiuje bowiem pożytki cywilne jako dochody, które rzecz przynosi na podstawie stosunku prawnego. Nie należy także zapominać, że zarówno na gruncie ustawy z 18.12.2003 roku o płatnościach bezpośrednich, jak i ustawy z 26.01.2007 roku o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego przyznane płatności nie były bynajmniej pochodną prawa własności, lecz skutkiem faktu posiadania gruntów rolnych i to pod warunkiem spełnienia określonych wymogów. I tak, art. 2 ustawy z 2003 r. stawiał wymóg utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska i właściwej normy obszarowej. W polu widzenia mieć trzeba, że ustawa nawiązywała do rozporządzenia Rady (WE) nr. 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (DzU.UE.L.03.270.1). Z treści tego rozporządzenia wynikało, że wsparcie przysługiwało rolnikom, tj osobom  prowadzącym działalność rolniczą lub które podjęły czynności przygotowawcze do rozpoczęcia takiej działalności w bardzo bliskiej przyszłości (art.2 lit.a).” W związku z powyższym Sąd Okręgowy konkludował: „Stan taki oznacza, że przyznanie płatności unijnych zostało ściśle powiązane z osobą producenta rolnego i ukierunkowane na konkretny cel, więc trudno znaleźć argumentację przemawiającą za wnioskiem o potrzebie podzielenia się przez uprawnionego do płatności z innymi osobami, które takich uprawnień nie mają. Z tego też względu trudno jest uznać je za przychód podlegający rozliczeniu w sprawie działowej, skoro ubiegający się o to rozliczenie nie są w stanie wykazać, że uzyskaliby sami taki przychód, gdyby uprzednio o płatności wystąpili.”

To, co wywiedziono o dopłatach unijnych, przynajmniej częściowo można powtórzyć odnośnie dofinansowania rekultywacji ziem rolnych.  W myśl art. 22c ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych: ze środków budżetu województwa, w zakresie ustalonym w ustawie, finansowane są ochrona, rekultywacja i poprawa jakości gruntów rolnych oraz wypłata odszkodowań przewidzianych ustawą. W myśl zaś art. 127 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o finansach publicznych, dotacjami celowymi są środki przeznaczone na realizację ustawowo określonych zadań. Ponadto na gruncie art. 35 ust. 1 uchylonej już ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych środki na rekultywację gruntów przeznaczane były z Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych, zlikwidowanego ustawą z dnia 27 sierpnia 2009 r. - przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241) z dniem 31 grudnia 2010 r. Zgodnie z pismem Ministerstwa Finansów (sygn. RR1-4135/16-1/eml/2009/304) środki pochodzące z terenowego Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych należało traktować jak dotacje celowe. Tymczasem do dotacji celowych należy zaliczyć również środki finansowe na wspomniane dopłaty bezpośrednie,  zgodnie bowiem z art. 127 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o finansach publicznych, dotacjami celowymi są środki przeznaczone na realizację zadań ustawowych agencji wykonawczych - ustawowym zaś zadaniem ARiMR jest realizacja zadań dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa). 

Z powyższego wynika, że dopłaty bezpośrednie oraz środki na rekultywację ziem rolnych ustawodawca zalicza i zwykł zaliczać do tej samej kategorii dotacji celowych, co podkreśla w ocenie Sądu ich tożsamą funkcję, tj. sfinansowanie realizacji określonego ustawowo zadania (celu) – w danym wypadku: rekultywacji ziemi rolnej. Konieczność rozliczania się z tych środków przez uczestnika z wnioskodawczynią prowadziłoby do nieuzasadnionego ponoszenia przez niego negatywnych konsekwencji realizacji przez państwo ustawowego zadania, z wnioskodawczyni zaś niezasadnie czyniłoby beneficjentkę środków przeznaczonych na realizację tegoż. 

W tym też miejscu należy wrócić do kwestii rozliczenia nakładów na oczyszczalnię ścieków. Gminy dofinansowują oczyszczalnie w gospodarstwach domowych na podstawie art. 403 ust. 2 ustawy prawo ochrony środowiska, w ramach realizacji zadań ustawowych. Dofinansowanie takie z reguły następuje w formie dotacji celowych (art. 403 ust. 4 p.o.ś.). Argumenty, które przemawiały za wyłączeniem z rozliczenia kwot otrzymanych na rekultywację ziemi, przemawiają zatem także za wyłączeniem z rozliczenia kwoty otrzymanej na budowę oczyszczalni. Pochodziła ona bowiem z dotacji celowej na realizację ustawowego zadania. W efekcie, rozliczeniu mógł podlegać jedynie wkład własny zainteresowanych na oczyszczalnię, tj. 1 000 zł.  

Mając te argumenty na uwadze, uznać należało, że informacje, które chciał uzyskać pełnomocnik wnioskodawczyni składając wniosek dowodowy w pkt. 7 pisma procesowego z dnia 26 lutego 2018 r. [k. 106] są dla rozpatrywanej sprawy nieistotne.

Należało odrzucić także wniosek dowodowy z pkt. 8 ww. pisma - o zwrócenie się do wspólników spółki cywilnej działającej pod firmą Fabryka Reklam s.c. Grzegorz O,  Ryszard S o udzielenie informacji dotyczących współpracy z uczestnikiem postępowania przy pracach budowlanych w siedzibie ich przedsiębiorstwa - na okoliczność posiadanych przez uczestnika wierzytelności, wartości wykonywanych prac, ich zakresu i charakteru. Jak nadmieniono, wierzytelność w związku z wykonaniem takich prac nie podlega rozliczeniu z uwagi na treść art. 33 pkt 7 k.r. i o. Jednocześnie ustalenie wartości ewentualnie wykonanych prac na zaledwie jednej z budowli w przeszło 20 letniej działalności gospodarczej uczestnika nic istotnego do niniejszej sprawy by nie wniosło. Uwzględnienie tego wniosku przyczyniłoby się więc jedynie do przedłużenia postępowania, a to tym prawdopodobniej, że pracownik uczestnika, Mirosław S, zeznał już, że budynek, w którym wskazani wspólnicy prowadzą działalność [budynek na zdjęciu z k. 109], nie został postawiony przez uczestnika [zeznania Mirosława S - k. 185v].
Mając na uwadze wszystko powyższe, Sąd ustalił majątek zainteresowanych stosownie do pkt. I postanowienia.

Przechodząc do kwestii związanych z podziałem majątku wspólnego małżonków, podkreślić należy, iż w tej sytuacji znajdują odpowiednie zastosowanie przepisy o zniesieniu współwłasności w częściach ułamkowych tj. 210-221 kc. Stosuje się tu bowiem przepisy o dziale spadku (art. 46 kro). Zatem wobec dalszego odesłania (z art. 1035 kc) stosujemy tu odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.

Zgodnie z art. 210 zd. 1 kc każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Do zniesienia współwłasności w częściach ułamkowych znajdują zastosowanie przepisy art. 210-221 kc. O wyborze sposobu zniesienia współwłasności rozstrzyga sąd, chociaż jest zobowiązany zasięgać stanowiska zainteresowanych, a w razie zgodnego wniosku jest związany stanowiskiem współwłaścicieli (art. 622 § 2 k.p.c.), chyba, że sprzeciwia się on prawu i zasadom współżycia społecznego lub narusza w sposób rażący interesy osób uprawnionych (art. 622 § 2 kpc). Zniesienie współwłasności może nastąpić z zastosowaniem różnorodnych „sposobów" technicznych likwidacji stosunku współwłasności. W samym kodeksie cywilnym (art. 211-212) oraz w kodeksie postępowania cywilnego (art. 621-625) wyróżniono i uregulowano - na użytek postępowania sądowego - trzy sposoby zniesienia współwłasności, a mianowicie podział rzeczy wspólnej, przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli, sprzedaż rzeczy wspólnej. Wskazane uszeregowanie sposobów zniesienia współwłasności świadczy o wyraźnej preferencji ustawodawcy. Bez wątpienia traktuje on jako pierwszorzędny sposób podział rzeczy wspólnej (art. 211 k.c.). W dalszej kolejności aprobuje przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli (art. 212 § 2 in principio k.c.). Ostatecznością jest zaś sprzedaż rzeczy wspólnej (art. 212 § 2 in fine k.c.).

Stosownie do art. 212 § 1 i § 2 kc, jeżeli zniesienie współwłasności następuje na mocy orzeczenia Sądu przez podział rzeczy lub też przyznanie jej jednemu ze współwłaścicieli, to jednocześnie nakładany jest obowiązek dopłaty celem wyrównania wartości przysługującego udziału, bądź też spłaty pozostałych. Tak więc współwłaściciel, któremu nie przyznano własności rzeczy wspólnej uprawniony jest z mocy ustawy do żądania spłaty stanowiącej równowartość całego swojego udziału lub jeżeli w ramach podziału przyznano część rzeczy nieodzwierciedlającą w pełni wartości udziału, to wartość tę należy wyrównać poprzez dopłaty pieniężne.
Między zainteresowanymi nie było sporu co do sposobu podziału majątku, zatem uwzględniając ich stanowisko Sąd przyznał na rzecz Krzysztofa Xxxiego wszystkie wymienione w pkt. I składniki majątku, za wyjątkiem kwoty 5 000 złotych stanowiącej równowartość  samochodu  osobowego  marki  Skoda  Octavia  1,9 TDI, rok  produkcji 1999 o numerze rejestracyjnym XXX 75UC, którą z kolei przyznał wnioskodawczyni.  

Łączna wartość majątku wspólnego stron postępowania wyniosła 251 233 zł. Udziały małżonków w majątku wspólnym były równe. Zasądzona w pkt. III kwota do spłaty przez Krzysztofa Xxxiego na rzecz Beaty Xxxiej stanowiła połowę wartości majątku przyznanego Krzysztofowi Xxxiemu (tj. 125 616,50 zł), pomniejszoną o kwotę uzyskaną przez Beatę Xxxą ze sprzedaży samochodu Skoda Octavia (tj. 5 000 zł). 

W toku niniejszej sprawy Sąd poznał możliwości zarobkowe i majątkowe  stron postępowania. Ustalając termin spłaty udziału należnego wnioskodawczyni, Sąd wziął pod uwagę fakt, że uczestnik jest osobą aktywną zawodową, ma ustabilizowaną sytuację finansową, nie jest obciążony spłatą długów, inwestuje znaczne kwoty w rozwój prowadzonej działalności gospodarczej (w ostatnim czasie zakupił on samochód za 26 000 zł – k. 490). Niemniej jednak, uczestnik nie dysponuje tak znaczną gotówką, która pozwoliłaby mu jednorazową spłatę udziału wnioskodawczyni. Koniecznym było zatem rozłożenie spłaty na raty, co umożliwi uczestnikowi wywiązanie się z zobowiązania, nie narażając go na utratę płynności finansowej i wyprzedaż majątku. Starając się te interesy wyważyć, Sąd pierwszą ratę określił w kwocie nieznacznie wyższej niż ta postulowana przez uczestnika, niemniej jednak Sąd wydłużył termin spłaty pierwszej raty. Zważywszy zaś na deklarację wnioskodawczyni, że nie ma ona żadnych pilnych wydatków [k. 500v], Sąd ustalił  terminy pozostałych spłat zgodnie z postulatem uczestnika.

Mając na uwadze, że wnioskodawczyni uiściła całość opłaty sądowej w wysokości  1 000 zł, Sąd nakazał uczestnikowi zwrócić jej połowę opłaty stosownie do regulacji z art. 520 § 1 kpc.

O zwrocie kosztów poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa - Sąd Rejonowy w Sokółce orzeczono na podstawie art. 113 ust. 1 i w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Wydatki poniesione w sprawie wyniosły łącznie  6 725,35 złotych (k. 279, 383, 456, 213, 222), które zainteresowani winni ponieść po połowie, czyli po 3 362,67 zł.  Na poczet tych wydatków wnioskodawczyni wpłaciła 1 850,54 zł [k. 307], zaś uczestnik łącznie 2800,30 zł [k. 319, 426]. Dlatego też, Beata Xxxa zobowiązana była do dopłaty kwoty 1 512,13 złotych a Krzysztof Xxxi kwoty 562,34 złotych. 

O pozostałych kosztach w pkt. VI Sąd orzekł na mocy art. 520 § 1 kpc, w myśl którego każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, a to z uwagi na fakt, iż w sprawach tzw. działowych nie zachodzi przewidziana w art. 520 § 2 i 3 kpc sprzeczność interesów tych uczestników, którzy domagają się podziału, niezależnie od tego, jaki sposób podziału postulują i jakie wnioski składają w tym względzie (zob. m.in. postanowienie SN z dnia 19.11.2010 roku, III CZ 46/10, OSNC 2011/7-8/88).





data publikacji: 2019-11-19 19:16:14
Klient kancelarii został oskarżony o jazdę pod wpływem alkoholu. Na etapie przygotowawczym przyznał się do zarzucanego mu czynu, co wynikało ze stanu w jakim znajdował się w trakcie rzekomego zajścia. Obrona wykazała, że brak jest dowodów na popełnienie przestępstwa a przyznanie się do winy było niewystarczające, natomiast złożone wyjaśnienia - nie do końca logiczne i wynikające z wpływu organów ścigania. Sąd nieprawomocnie uniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu czynu. 
Sprawa dotyczyła sposobu podziału majątku wspólnego - wnioskodawczyni przed skierowaniem sprawy do Sądu, zaproponowała zgodny sposób podziału, który nie został zaakceptowany przez uczestnika postępowania.  W toku sprawy dopuszczono dowód z 3 opinii biegłych, przesłuchano świadków - docelowo Sąd ustalił skład majątku wspólnego - którego zakres nie był zgodny i dokonał jego podziału, oraz zasądził spłatę na rzecz wnioskodawczyni.